دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

غفلت

از غفلت بپرهیزید؛ غفلت از تزکیه و نزاهت روح، غفلت از جان خود شخص است و خسارات بزرگی را درپی دارد. (برگرفته از کتاب فطرت در قرآن : آیت الله جوادی آملی )
غفلت
غفلت

غفلت

انسانی که از خود و خدا و آیات الهی غافل شود، از حرکت علمی برای شناخت و شهود حق و از حرکت عملی برای شکوفایی فضایل نفسانی محروم می‌گردد؛ زیرا غفلت که در فرهنگ دین، رجس و چرک است، نمی‌گذارد انسان به سوی کمال حرکت کند. چنان که در قرآن فرمود: ﴿ ولقد ذرأْنا لجهنّم کثیراً من الجنّ والإنس لهم قلوب لایفقهون بها ولهم أعْیُن لایُبصرون بها ولهم اذان لایسْمعون بها أُولئک کالأنعام بل هم أضلّ أُولئک هم الغافلون ﴾[1]به یقین گروه بسیاری از جن و انس را برای دوزخ آفریدیم، آنها دل‌ها و عقل‌هایی دارند که با آن اندیشه نمی‌کنند و نمی‌فهمند و چشمانی دارند که با آن نمی‌بینند و گوش‌هایی دارند که با آن نمی‌شنوند، آنها چون چارپایانند، بلکه گمراهتر، اینان همان غافلانند.

امیرالمؤمنین علی (علیه‌السلام) فرمود: «الغفلة ضلال النّفوس»[2]غفلت، گمراهی جان است. امام صادق(علیه‌السلام) فرمود: «إیّاکم والغفلة فإنّه من غفل فإنّما یغفل عن نفسه»[3]از غفلت بپرهیزید؛ زیرا به زیان جان شماست، غفلت از تزکیه و نزاهت روح، غفلت از جان خود شخص است و خسارات بزرگی را درپی دارد.

غفلت از خود موجب اشتغال به فضول و بیرون از خود می‌شود و انسانی که به بیرون خویش مشغول شد،به خود نمی‌پردازد و موجبات شکوفایی خود را فراهم نمی‌کند.

راه حل زدودن این مانع رعایت دو چیز است: یکی مراقبت از خود و دیگری «یاد خدا» است. اگر انسان از خود مراقبت کرده و پیوسته به یاد خدا باشد، می‌تواند غفلت را از خود بزداید. شخصی به نام «مجاشع» بر رسول اکرم‌صلی الله علیه و آله و سلم وارد شد، عرض کرد: « یا رسول الله کیف الطریق إلی معرفة الحق ؟ فقال‌صلی الله علیه و آله و سلم: «معرفة النفس» فقال: یا رسول الله فکیف الطریق إلی موافقة الحق؟ قال‌صلی الله علیه و آله و سلم: مخالفة النفس فقال: فکیف الطریق إلی رضا الحق؟ قال‌صلی الله علیه و آله و سلم: سخط النفس »[4] عصاره حدیث این است: معرفت نفس راه خداشناسی است، مخالفت نفس، راه موافقت خداست، ناراضی نگه داشتن نفس، راه راضی نمودن خداست.

    منبع :
  • فطرت در قرآن ج 12 ، آیت الله جوادی آملی
    پی نوشت :
  • [1] . سوره اعراف، آیه 179.
  • [2] . شرح غرر الحکم، ج 1، ص 369.
  • [3] . بحارالانوار، ج 69، ص 227.
  • [4] . بحارالانوار، ج 67، ص 72.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

رذایل اخلاقی

No image

عيب پوشى

پوشاندن عيوب ديگران من اءشرف اءعمال الكريم، غفلته عما يعلم. از كارهاى شرافتمندانه مرد كريم آن است كه از آن چه كه مى داند خود را به غفلت مى زند (و عيب ديگران را ناديده مى پندارد).
No image

صله رحم در نهج البلاغه

غريب حقيقى رب بعيد اءقرب من قريب، و قريب اءبعد من بعيد. و الغريب من لم يكن له حبيب. بسا دورى كه از هر نزديكى نزديك تر است و بسا نزديكى كه از هر دورى از آدمى دورتر است، غريب كسى است كه دوستى نداشته باشد.
امانت دارى و رازپوشى

امانت دارى و رازپوشى

سرزنش على (ع) به اصحابش و هو يلوم اءصحابه: قد ترون عهودالله منقوضة فلا تغضبون، و اءنتم لنقض ذمم آبائكم تاءنفون. در سرزنش اصحاب خود مى فرمايد: پيمان هاى خدا را شكسته مى بينيد و به خشم نمى آييد، در حالى كه شكسته شدن پيمان هاى پدرانتان را عار مى دانيد و ناراحت مى شويد.
No image

دعا در نهج البلاغه

(به فرزندش امام حسن عليه السلام فرمود): در سؤال (حاجت) از پروردگارت اخلاص داشته باش؛ زيرا بخشش و محروم ساختن در دست اوست.

پر بازدیدترین ها

 خداشناسی در نهج البلاغه

خداشناسی در نهج البلاغه

پیشوایان دینی، همواره ما را از اندیشیدن در ذات خداوند بزرگ منع کرده اند؛ چرا که عظمت بی پایان حضرت حق، فراتر از آن است که عقل محدود و نارسای بشری به درک و شناخت او دست یابد. در بخشی از کلام امام علی علیه السلام آمده است: «اگر وهم و خیال انسان ها، بخواهد برای درک اندازه قدرت خدا تلاش کند و افکار بلند و دور از وسوسه های دانشمندان، بخواهد ژرفای غیب ملکوتش را در نوردد و قلب های سراسر عشق عاشقان، برای درک کیفیّت صفات او کوشش نماید .
No image

صله رحم در نهج البلاغه

غريب حقيقى رب بعيد اءقرب من قريب، و قريب اءبعد من بعيد. و الغريب من لم يكن له حبيب. بسا دورى كه از هر نزديكى نزديك تر است و بسا نزديكى كه از هر دورى از آدمى دورتر است، غريب كسى است كه دوستى نداشته باشد.
دعا و نیایش در نهج البلاغه

دعا و نیایش در نهج البلاغه

دعا وسیله ای است که تمام خلایق، خصوصاً انسانها از آن بیگانه نیستند و همیشه بدان توجه دارند و با زبان حال و قال از آن استفاده می کنند هر چند که واژه ای به نام دعا در میانشان مطرح نباشد چون هر کلمه و کلامی که از استمداد و ایجاد رابطه به خدا حکایت نماید دعاست
پيامبرى و پيشوايى

پيامبرى و پيشوايى

انسان به طور فطرى عاشق کمال مطلق است و خداوند از نوع انسان پیمانى فطرى گرفته است که جز او را نپرستند، اما عوامل مختلفى چون: استکبار، خودخواهى، حرص، تعلق هاى پست و وابستگى ها بر این فطرت سایه مى افکنند و آدمى مصداق کمال را اشتباه مى گیرد و به پیمان فطرت خود وفا نمى کند. پیامبران در رسالت خود مردمان را به وفاى به پیمان فطرى و رو کردن به کمال مطلق حقیقى فرا مى خوانند.
دنیاشناسی در نهج البلاغه

دنیاشناسی در نهج البلاغه

امیرمؤمنان علیه السلام به خانه یکی از یاران خویش به نام علاءبن زیاد وارد شد. وقتی خانه بسیار پر زرق و برق او را دید، فرمود: «با این خانه وسیع در دنیا چه می کنی، در حالی که در آخرت به آن نیازمندتری. آری، اگر بخواهی می توانی با همین خانه به آخرت برسی! اگر در این خانه بزرگ از مهمانان پذیرایی کنی، به خویشاوندان با نیکوکاری بپیوندی
Powered by TayaCMS