کنگره نکوداشت آیت الله شاه آبادی

کنگره نکوداشت آیت الله شاه آبادی، امروز، 23 آبان‌ماه، در تهران برگزار شد.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا، کنگره نکوداشت آیت الله محمد علی شاه آبادی، صبح امروز، 23 آبان‌ماه، با سخنرانی رییس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، دبیر کنگره، فرزند آیت الله شاه آبادی وبا قرائت بیانیه روز جهانی فلسفه و ارائه سه مقاله برگزیده در تهران برگزار شد.
حجت الاسلام علی اکبر رشاد، رییس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، در سخنانی در این کنگره اظهار داشت: عنصر اصلی وجود انسان تعقل است که اگر همه جهان را فراگیرد، اندیشه‌های پوچ رخت می‌بندد و عارفان و اندیشمندان اسلامی در این راه گام برداشته‌اند.
وی افزود: گرامی‌داشت یاد و تجلیل شخصیت آیت الله شاه آبادی، نکوداشت شخصیتی فیلسوف، عارف، حکیم و فقیهی مجدّ بود که به لحاظ فقهی دیدگاه‌هایی پیش‌رو ارائه کرد که مجموعه آن‌ها منشأ اندیشه‌های امام خمینی(ره) به شمار می‌رود.
وی با بیان این‌که امام خمینی(ره) همیشه از آیت الله شاه آبادی به بزرگی یاد می‌کرد و نسبت به او ابراز ارادت می‌کرد و هنگام سخن گفتن از وی در چهره‌اش نشاطی دیگر و نگاهی ویژه مشاهده می‌شد، افزود: او که همچنان ناشناخته مانده است، چنان شمسی است که عارفی چون مولانا شیفته او بود و مولوی، بزرگ بود و شمس بزرگ‌‌تر.
رییس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی تصریح کرد: آثار اندکی از آیت الله شاه آبادی در فقه به جای مانده است، اما او در اقتصاد طرح‌های علمی و نویی دارد و توصیه‌هایی همراه با ابتکار در زمینه مسائل اجتماعی اسلام ارائه کرده است.
وی با بیان این‌که اندیشه‌های آیت الله شاه آبادی در عرفان بسیار آشکار است و اگرچه ذیل عرفان ابن عربی معرفی می‌شود، اما خود از منتقدان ابن عربی بوده است، تأکید کرد: او فلسفه‌ها را نه تنها می‌داند، بلکه می‌شناسد و فیلسوف بودن یعنی آزاداندیشی و آن‌که در مواجهه با فلسفه‌های دیگر آزاد بیندیشد، فیلسوف است.
حجت الاسلام رشاد در ادامه گفت: حتی مواجهه این علامه بزرگ با فلسفه نیز فیلسوفانه است نه مقلدانه.
رییس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با اشاره به این‌که در میان آرای علامه شاه آبادی نظریه فطرت درخشش دارد و سراسر گفتار او به این نظریه پیوند می‌خورد، یادآور شد: این نظریه از فطرت یک مکتب، یک گفتمان فکری ساخته شده است.
حجت الاسلام رشاد ادامه داد: آیت الله شاه آبادی در رساله الانسان و الفطرة، فطرت را به صورت مبنایی برای اندیشیدن در حوزه الهیات و حکمت نظری و عملی سامان می‌دهد، اما این نظریه نیازمند کار علمی وسیع و عمیق است و به خاطر همین نظریه است که می‌توان وی را فیلسوف فطرت نامید.
وی با تأکید بر این‌که تردیدی نیست که انسان فطرت‌مند است، اما در میان مکاتب گوناگون، مکتب اسلام در زمینه انسان شناسی در زمره مکاتب انسان شناختی و ذات‌مدار قرار دارد، گفت: در این مکتب ما انسان را متعالی، ذات‌مند، خوش سرشت و قدسی خصال می‌دانیم.
رییس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی افزود: انسان از ابتدا با سرشت قدسی و الاهی خلق شده است؛ بنابراین می‌توان گفت که انسان چون ذات است و فطرت او ذات اوست و از او جدایی نمی‌پذیرد و لوازم این ذات خود اوست و تفکیک ذات یعنی نفی خود او.
حجت الاسلام رشاد در ادامه اظهار داشت: آیات متعدد قرآن نیز انسان را دارای سرشت قدسی و الاهی ذات انسان را دین‌ورز می‌داند و دین را از ذات جدا نمی‌داند.
وی در پایان با بیان این‌که در مقام مدل سازی برای اجرای دین می‌توان از فطرت کمک گرفت و استمداد کرد، بنابراین می‌توان گفت که فطرت غیر از عقل است، اظهار داشت: فطرت اولاً می‌تواند معرفت‌زا و حجت ساز باشد؛ یعنی می‌توان به مدد فطرت، حجتی را پرداخت؛ ثانیاً می‌تواند معناگر باشد؛ یعنی معرفت‌های به دست آمده از راه‌های دیگر را می‌توان به مدد فطرت سنجید.
گفتنی است، کنگره بزرگداشت آیت‌الله شاه‌آبادی با هدف شناسایی، معرفی و ترویج عرفان اصیل اسلامی در میان نسل جوان امروز، 23 آبان‌ماه، در تالار علامه امینی دانشگاه تهران برگزار شد و فردا، 24 آبان‌ماه، از ساعت 8 تا 12 صبح در مدرسه دارالشفای قم برگزار خواهد شد.