کتاب تذکرة السالکین

کتاب نامه‌های عرفانی آقا محمد بید‌آبادی موسوم به «تذکرةالسالکین» سومین اثر درباره آقا‌محمد بید‌آبادی و شامل مکاتبات آن حکیم است که از نسخه‌های خطی جمع‌آوری شده ‌است.

این کتاب در دو بخش «زندگی و احوال آقا محمد بید‌آبادی» و «نامه‌های عرفانی بید‌آبادی» تنظیم شده ‌است.

کلمات و بیانات عارفان بعد از کلام الهی و کلمات معصومان علیهم السلام بیشتر از دیگر کلام‌ها توجه انسان‌ها را جلب نموده است، ‌یکی از بزرگانی که اندیشه و کلماتش مورد توجه قرار گرفته، حکیم الهی « آقا محمد بید‌آبادی» است، این حکیم فرزانه در سده دوازدهم هجری محضرش کانون معرفت بود و اندیشمندان زیادی از آن پیمانه معرفت سر کشیدند.

آقا محمد بید‌آبادی فرزند آقا محمد رفیع است که در اصفهان به دنیا آمده و هم در این شهر مراتب رشد و کمال را پیموده است، او علوم نقلی و عقلی را در محضر استادان «ملا اسماعیل خواجوی» و «میرزا محمد تقی الماسی» فرا گرفت و بعد از آن مشغول مشغول تصفیه نفوس شده و توانست عده زیادی را از عالم طبیعت سیر داده و به ملکوت راهنمایی نماید.

زندگی آن مرحوم را در سه مرحله می‌توان خلاصه کرد: اول، مرحله تعلیم علوم رسمی؛ دوم، روی آوردن به عرفان و خود شناسی و سوم، تربیت نفوس مستعده و تدریس علوم یقینه.

بید‌آبادی چون دیگر عافان اهمیتی به تدوین و تکثیر آثار علمی خود نمی‌داد، نکته اساسی که بید‌آبادی در نوشته‌هایش رعایت می‌کرده آن بوده که سعی داشت آثارش را به زبان روز و قابل فهم برای همگان بنویسد.

آثار باقی مانده ار وی که تاکنون شناخته شده عبارتند از تفسیر قرآن کریم، التوحید علی نهج التجرید، حاشیه قرة‌العیون، حاشیه مشاعر و اسفار، حاشیه معانی الاخبار، حسن دل، مجموعه‌ای در کیمیا و مکاتبات عرفانی که در کتاب تذکرة السالکین جمع آوری شده است.

مرحوم بید‌آبادی نامه‌های متعددی برای شاگردان خود نوشته و برای هر کدام دستوراتی فراخور حالشان نگاشته است، تعداد دقیق این نامه‌ها مشخص نیست و تاکنون در جایی جمع‌آوری نشده‌اند در کتاب تذکرة السالکین کلیه نامه‌هایی که تاکنون از ایشان شناسایی شده جمع آوری و تصحیح شده و اطلاعات کتاب‌شناختی آنها در این کتاب به تفصیل آمده است.

قسمتی از نامه مرحوم بید‌آبادی که خطاب به «میرزای قمی» در آداب سیر و سلوک نوشته شده است: «ستایش و ثنا پروردگاری را سزاست که فطرت انسان‌ها را با اسمای جمال و جلال خود در چهل صباح بسرشت و رازهای اسمای خود را در نهاد وی به ودیعت نهاد و درک معانی و قدرت بیان آن‌ها را به وی آموخت، و سپس با دادن توان بکارگیری دلیل و برهان و نحوه کسب یقین وی را گرامی داشت، تا او با استفاده از دلیل و برهان به درک حقایق قر‌آن و احادیث با عنایت الهی نائل آید.

جدیدترین ها در این موضوع

معرفت نفس طریق معرفت ربّ

معرفت نفس طریق معرفت ربّ است که از سیّد انبیا و هم از سیّد اوصیا _صلوات اللّه علیهما_ مأثور است: 3 مهر 1397, 13:55

نعمت بیداری

برادرم! نعمت بیداری، روزی هر بی سر و پا نمی‌شود، و این پیک کوی وفا با هر دلی آشنا نمی‌گردد، و هر مشامی این نسیم صبا را بویا نمی‌شود، و هر زبانی به ذکر آن گویا نمی‌گردد.... 1 مهر 1397, 13:55

اعتقاد به خالق و مخلوق

کسی که به خالق و مخلوق متیقن و معتقد باشد، و با انبیا و اوصیا – صلوات اللّه علیهم – جمیعا مرتبط و معتقد باشد، و توسل اعتقادی و عملی به آنها داشته باشد، 1 مهر 1397, 13:55

تعلیم مجهولات بشرط عمل بمعلومات

آقایانی که طالب مواعظ هستند از ایشان سئوال می‌شود: آیا به مواعظی که تا حال شنیده‌اید عمل کرده‌اید یا نه، 1 شهریور 1397, 13:55

عمل به معلومات

آنچه می‌دانید عمل کنید، و در آنچه نمی‌دانید احتیاط کنید تا روشن شود. 29 مرداد 1397, 13:55

پر بازدیدترین ها

صفات منافق

حضرت امام صادق علیه السّلام مى‌فرماید که: منافق گویا با خداى خود یک رو کرده است و راضى شده است به دورى از رحمت وى، چرا که او عملهاى ظاهرى ریائى را به صورت عمل شرعی مى‌کند، و عملهاى شرعی که از خدا و پیغمبر متلقّى شده است و در غایت عزّت و رفعت است، بازیچه انگاشته به طریق استهزا و سخریّه با او سلوک مى‌نماید. 23 آبان 1396, 15:44

آداب دعا

حضرت امام صادق علیه السّلام مى‌فرماید که: هر گاه اراده کنى که دعا کنى و از براى مطلبى و حاجتى دنیوى یا اخروى، خداى را خوانى، پس حفظ کن و بجا آر شرایط دعا را چنانکه خواهد آمد، و نظر کن که، که را مى‌خوانى؟ و از که حاجت‌ خود مى‌خواهى؟ و از براى چه مى‌خوانى؟ 27 مهر 1396, 17:48