دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

عبادت و بندگی

No image
عبادت و بندگی

  عبادت يعنى گردن نهادن به همه خواسته‌هاى حق چه در زمينه‌هاى مادى و چه در زمينه‌هاى معنوى. عبادت يعنى خالصانه و فروتنانه به اجراى فرمان‌هاى حضرت خالق همت گماشتن. عبادت يعنى طلب مال حلال و پاك و هزينه كردن آن برای معيشت خود و زن و فرزند. عبادت يعنى پرداختن خمس منافع و سودهایى كه از كسب و كار و معدن و غنيمت به دست مي‌آيد. عبادت يعنى پرداخت زكات به آنچه زكات تعلق مي‌گيرد. عبادت يعنى صله رحم، كمك به سائل و محروم، رفع مشكلات خويشان و مردم و انفاق و صدقه، و انجام هركار خير و مثبت. عبادت يعنى پيراستن رذائل از قلب و روح و آراستن باطن به حسنات اخلاقى و حالات ملكوتى. عبادت يعنى يادخدا در هرحال، و انصاف دادن به مردم، و مواسات با برادران دينى، و يارى رساندن به مظلوم و ناتوان. عبادت يعنى طلب علم و دانش و فضل و فضيلت و شرافت و كرامت و حركت در صراط مستقيم براى رسيدن به قرب حضرت حق. عبادت يعنى جهاد با مال و جان براى حفظ اسلام و دفع خطرات از مردم كشور و نگاهبانى از مرزهاى اسلام و مملكت. عبادت يعنى اتحاد و وحدت با يكديگر در سايه قرآن و اهل‌بيت. عبادت يعنى تبليغ دين و نشر معارف الهى و ابلاغ پيام‌هاى حضرت حق به زن و فرزند و ديگر مردم. عبادت يعنى امربه معروف و نهى از منكر، و دفع ستم از ستمديده، و حل مشكلات جامعه و عيادت بيمار و رعايت حال يتيم، و دادن قرض‌الحسنه به نيازمند. عبادت يعنى قرائت قرآن، معرفت به قرآن، عمل به قرآن، ابلاغ قرآن. عبادت يعنى اداى نماز واجب، شركت در جماعت، رعايت آداب ظاهرى و باطنى نماز. عبادت يعنى روزه ماه رمضان، حفظ حرمت ماه مبارك و مراعات آداب باطنى روزه و آداب ظاهرى صوم. عبادت يعنى حج خانه خدا با حفظ شرايط زيارت، و تزكيه نفس در مسير حج و زمان حج. در هرصورت لفظ عبادت شامل همه خواسته‌هاى حق نسبت به خودش و نسبت به خلق اوست، چرا كه حضرت حق در فرمان‌هايش به رعايت حق انسان‌ها در همه زمينه‌ها و حتى رعايت حق حيوانات و هر جاندارى فرمان داده، و فرمان‌برى از او نسبت به مخلوقاتش در حقيقت عبادت و بندگى نسبت به حضرت اوست. مقام عبادت بالاترين و برترين مقام است، و همه فيوضات ويژه حق در دنيا و آخرت فقط از اين ناحيه به انسان مي‌رسد.

 برترين مقام‌

از آيات كتاب خدا و روايات اهل‌بيت و معارف الهيه استفاده مي‌شود كه برترين مقام براى انسان در پيشگاه حضرت حق، و در دنيا و آخرت مقام بندگى و عبوديت است. انسانى كه با همه وجود تسليم فرمان‌هاى خداست، و تمام حركات و سكناتش هماهنگ با خواسته‌هاى الهى است و دراين راه از پاكى جان و خلوص نيت، و بلندى همت برخوردار است و نمي‌گذارد و نمي‌خواهد لحظه‌اى از عمرش هزينه شيطان و هواى نفس شود و همواره در تمام امورش در مقام جلب خشنودى حضرت حق است، در گردونه عبادت و بندگى قرار دارد و به يقين برترين انسان است. شاخص ارزش در محضر حضرت دوست بندگى اوست، هرچند بندگى انسان به پيشگاه پروردگار بيشتر، مقامش برتر و والاتر است. حضرت حق در قرآن مجيد پيامبران و اوليایش را در نهايت با مقام بندگى ستوده است، و در جاي‌جاى قرآن مجيد از قول آنان نقل مي‌كند كه به امت‌ها مي‌گفتند ما را فرمان رسيده كه جز خدا را نپرستيم. «قُلْ إِنّما أُمِرْتُ أنْ أعْبُد‌الله و لا أُشْرِك بِهِ» «1» اى رسول من، به مردم بگو جز اين نيست كه من فرمان يافته‌ام خدا را بندگى كنم و به او شرك نورزم. «إِنّما أُمِرْتُ أنْ أعْبُد ربّ هذِهِ الْبلْدةِ الّذِي حرّمها و لهُ كُلُّ شيْ‌ءٍ و أُمِرْتُ أنْ أكُون مِن الْمُسْلِمِين» «2»من فقط فرمان يافته‌ام كه پروردگار اين شهر را كه آن را بسيار محترم شمرده و همه‌چيز در سيطره مالكيت اوست بپرستم و امر شده‌ام از تسليم‌شدگان به حضرت او باشم. «قُلْ إِنِّي أُمِرْتُ أنْ أعْبُد‌الله مُخْلِصاً لهُ الدِّين» «3»بگو من مامورم كه خدا را درحالى كه ايمان و عبادت را براى او خالص مي‌نمايم بپرستم. «فوجدا عبْداً مِنْ عِبادِنا آتيْناهُ رحْمةً مِنْ عِنْدِنا» «4»پس موسى و همراهش بنده‌اى از بندگان ما را يافتند كه او را از نزد خود رحمتى عطا كرديم. «إِنّهُ مِنْ عِبادِنا الْمُومِنِين» «5» به يقين نوح از بندگان مومن ما بود. «إِنّا وجدْناهُ صابِراً نِعْم الْعبْدُ إِنّهُ أوّابٌ» «6» بي‌ترديد، ايوب را شكيبا يافتيم چه نيكو بنده‌اى! يقيناً بسيار رجوع‌كننده به سوى ما بود. «و اذْكُرْ عِبادنا إِبْراهِيم و إِسْحاق و يعْقُوب أُولِي الْأيْدِي و الْأبْصارِ» «7» و بندگان ما ابراهيم و اسحاق و يعقوب را به يادآر كه داراى قدرت و بصيرت بودند.«سُبْحان الّذِي أسْرى‌ بِعبْدِهِ ليْلًا مِن الْمسْجِدِ الْحرامِ. » «8»منزه و پاك است خدائى كه شبى بنده‌اش را از مسجدالحرام... تمام مسلمانان و مؤمنان در شبانه‌روز در تشهدهاى نمازهاى واجب و مستحب پيامبر بزرگوار اسلام را به عبوديت و بندگى مي‌ستايند: «و اشهد ان محمداً عبده: »و گواهى مي‌دهم كه محمد بنده خداست.

 

پی‌نوشت‌ها:

 (1) - رعد، آيه 36.

(2) - نمل، آيه 91.

(3) - زمر، آيه 11.

(4) - كهف، آيه 65.

(5)- صافات، آيه 81.

(6) - ص، آيه 44.

(7) - ص، آيه 45.

(8) - اسرا، آيه 1.

مقاله

نویسنده استاد حسین انصاریان
جمع آوری و تدوین رسول غفارپور

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

نبوت در نهج البلاغه

نبوت در نهج البلاغه

همچنين در هدف اين پيام بحث مى كنيم، آيا هدف در اين حادثه چه بود: رفاه زندگى مادي، برداشتن فاصله طبقاتي، بالا بردن سطح انديشمندى و هوشمندي، مخالفت با قدرتها، با توجه به قدرتها؟، اينها سوالهائى ست كه براى شناختن آن حادثه، حادثه اى كه بى گمان يك واقعيت اجتماعى به حساب مى آيد، لازم است و پاسخ به اين سوالها روشنگر آن حادثه خواهد بود.
No image

نبوت شناسی

پزشك امت رسول الله صلى الله عليه و آله طبيب دوار بطبه، قدا حكم مراهمه، و اءحمى مواسمع، يضع ذلك حيث الحاحة اليه پيامبر خدا صلى الله عليه و آله پزشكى است سيار كه با طب خويش ‍ همواره به گردش مى پردازد و مرهم ها را به خوبى آماده ساخته و به هنگام نياز آنها را به كار مى برد.
ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغهʂ)

ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغه(2)

حضرت در خطبه اى ديگر اين نكته را متذكر مى شوند كه پيامبراكرم صلوات الله عليه در زماني ظهور نمودند كه هيچ پيامبر ديگرى حضور نداشته است." أرسله على حين فترة من الرسل، و طول هجعة من الأمم، و انتفاض من المبرم... ذلك القرآن فاستنطقوه."؛ خداوند پيامبر(ص) را هنگامى فرستاد كه پيامبران حضور نداشتند، و امت ها در خواب غفلت بودند، و رشته هاى دوستى و انسانيت از هم گسسته بود.
ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغهʁ)

ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغه(1)

آنان را در بهترين وديعتگاه به امانت نهاد و در شريف ترين قرارگاه جاي داد. آنان را از اصلاب كريم به رحم هايي پاكيزه منتقل گردانيد. هرگاه يكي از آنان از جهان رخت برمي بست ديگري براي اقامة دين خدا جاي او را مي گرفت. تا كرامت نبوت از سوي خداوند پاك نصيب محمد(ص) گرديد. او را از برترين معادن و عزيزترين سرزمين ها بيرون آورد؛ از درختي كه پيامبرانش را از آن برآورده، و امينان وحي خود را از آن گلچين كرده بود.
No image

بعثت از ديدگاه اميرالمؤمنين علیه السلام

آنان را در بهترين وديعتگاه به امانت نهاد و در شريف ترين قرارگاه جاي داد. آنان را از اصلاب كريم به رحم هايي پاكيزه منتقل گردانيد. هرگاه يكي از آنان از جهان رخت برمي بست ديگري براي اقامة دين خدا جاي او را مي گرفت. تا كرامت نبوت از سوي خداوند پاك نصيب محمد(ص) گرديد. او را از برترين معادن و عزيزترين سرزمين ها بيرون آورد؛ از درختي كه پيامبرانش را از آن برآورده، و امينان وحي خود را از آن گلچين كرده بود.

پر بازدیدترین ها

سیمای رسول خدا از منظر نهج البلاغه

سیمای رسول خدا از منظر نهج البلاغه

در زمین دو امان و وسیله نجات از عذاب الهی بود که یکی از آنها برداشته شد، دومی را دریابید و به آن چنگ زنید. اما امانی که برداشته شد رسول خدا (ص) بود و امانی که باقی مانده استغفار است. خداوند تعالی می فرماید: خداوند آنها را عذاب نمی کند تا تو در میان آنها هستی و خداوند آنها را عذاب نمی کند در حالی که استغفار می کنند.
شخصیت پیامبر(صلی الله علیه و آله) از منظر نهج البلاغه

شخصیت پیامبر(صلی الله علیه و آله) از منظر نهج البلاغه

از آنجا که نبی گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله) اسوه حسنه و الگوی مناسب برای همه انسانها در همه اعصار است، باید در پی شناخت آن شخصیت عالی مقام و سیره آن فرستاده الهی باشیم. با توجه به اینکه نزدیک ترین انسانها به نبی گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله) و آگاه ترین انسانها به شخصیت آن پیامبر اعظم (صلی الله علیه و آله)، امام علی(علیه السلام) است، بهترین راه برای شناخت پیامبر اعظم (صلی الله علیه و آله) مراجعه به سخنان گهربار امام علی(علیه السلام) می باشد.
پيامبرى و پيشوايى

پيامبرى و پيشوايى

انسان به طور فطرى عاشق کمال مطلق است و خداوند از نوع انسان پیمانى فطرى گرفته است که جز او را نپرستند، اما عوامل مختلفى چون: استکبار، خودخواهى، حرص، تعلق هاى پست و وابستگى ها بر این فطرت سایه مى افکنند و آدمى مصداق کمال را اشتباه مى گیرد و به پیمان فطرت خود وفا نمى کند. پیامبران در رسالت خود مردمان را به وفاى به پیمان فطرى و رو کردن به کمال مطلق حقیقى فرا مى خوانند.
ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغهʂ)

ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغه(2)

حضرت در خطبه اى ديگر اين نكته را متذكر مى شوند كه پيامبراكرم صلوات الله عليه در زماني ظهور نمودند كه هيچ پيامبر ديگرى حضور نداشته است." أرسله على حين فترة من الرسل، و طول هجعة من الأمم، و انتفاض من المبرم... ذلك القرآن فاستنطقوه."؛ خداوند پيامبر(ص) را هنگامى فرستاد كه پيامبران حضور نداشتند، و امت ها در خواب غفلت بودند، و رشته هاى دوستى و انسانيت از هم گسسته بود.
ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغهʁ)

ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغه(1)

آنان را در بهترين وديعتگاه به امانت نهاد و در شريف ترين قرارگاه جاي داد. آنان را از اصلاب كريم به رحم هايي پاكيزه منتقل گردانيد. هرگاه يكي از آنان از جهان رخت برمي بست ديگري براي اقامة دين خدا جاي او را مي گرفت. تا كرامت نبوت از سوي خداوند پاك نصيب محمد(ص) گرديد. او را از برترين معادن و عزيزترين سرزمين ها بيرون آورد؛ از درختي كه پيامبرانش را از آن برآورده، و امينان وحي خود را از آن گلچين كرده بود.
Powered by TayaCMS