آشنایی با بیت الحرام

آشنايي با بيت الحرام

مرتضی کریمی‌نیا

بیت‌الحرام، کعبه یا خانه خدا در شهر مکه قرار دارد.

واژه بیت همراه با الف و لام عهد به سبب کاربرد زیاد کلمه، نام خاص کعبه شده است. پیش از اسلام، این واژه در سخنِ مردم به همین معنی به کار می‌رفته، از جمله در گفته مشهور عبدالمطلّب خطاب به ابرهه. همچنین در معلّقه معروف زهیربن‌ابی سَلمی، بدان سوگند یاد شده است.

این واژه در نخستین آیات مکّی قرآن به صورت «هذَا البَیْتِ» و در آیات مدنی 6 بار به صورت «البیت» و 2 بار با وصفِ العَتِیق و در آخرین آیات مدنی 2 بار با وصفِ الحَرام آمده است.

مراد از تمامی این صورت‌ها و نیز منظور از «بَیْتِکَ المُحَرَّم» و «بَیْتی»خانه کعبه است که آن را پیش و پس از اسلام بیت‌اللّه نیز خوانده‌اند. برخی منظور از «البَیت المَعمور» را نیز خانه کعبه دانسته‌اند.

بنابر آیات قرآن، حضرت ابراهیم و فرزندش اسماعیل (ع) این خانه را در مکان فعلی ساخته‌اند. این نخستین خانه‌ای است که برای مردمان بنا نهاده شده و خداوند آن را مکان امن، محلّ اجتماع مردمان و مایه قوام ایشان قرار داده است.

بیت‌الحرام، پیش از اسلام و مقارن آن، در میان مشرکان از احترام بسیاری برخوردار بوده است و ایشان نیز آن را خانه خدا می‌دانسته‌اند و در حرم مکه مجرمان را تعقیب و قصاص نمی‌کرده‌اند.

درباره وجه توصیف کعبه به البیت‌الحرام آمده است که ورود مشرکان به آنجا و پاره ای اعمال در آنجا که در دیگر مکان‌ها جایز است، حرام می‌باشد. صید حیوانات و قطع درختانش نیز حرام است و شرافت و حرمت بسیار دارد.

درباره البیت العتیق نیز گفته‌اند: خانه‌ای قدیمی است که از طوفان نوح در امان مانده است، از سیطره جبّاران خارج است، هیچکس مالک آن نیست، هیچ مخلوقی مدعی آن نیست، در عام الفیل از تجاوز حبشیان در امان مانده است و خانه‌ای شریف و اصیل است.

با این همه، اغلب مفسران معاصر همچون طباطبائی، مغنیه، مراغی، قاسمی و حجازی تعبیر البیت‌العتیق را به معنای خانه قدیم دانسته و گفته‌های دیگر را موجّه یا اساساً قابل ذکر ندانسته‌اند.

جدیدترین ها در این موضوع

دعا در نهج البلاغه

(به فرزندش امام حسن عليه السلام فرمود): در سؤال (حاجت) از پروردگارت اخلاص داشته باش؛ زيرا بخشش و محروم ساختن در دست اوست. 24 دی 1395, 23:41

عبادت و نیایش از دیدگاه نهج البلاغه

و اما این كه هر كارفرما كه مزدى مى‏ دهد به خاطر بهره‏اى است كه از كار كارگر مى ‏برد و كارفرماى ملك و ملكوت چه بهره‏اى مى‏تواند از كار بنده ضعیف ناتوان خود ببرد، و هم این‌ كه فرضاً اجر و مزد از جانب آن كارفرماى بزرگ به صورت تفضل و بخشش انجام گیرد پس چرا این تفضل بدون صرف مقدارى انرژى كار به او داده نمى ‏شود، مسأله‏ اى است كه براى این چنین عابدهایى هرگز مطرح نیست. 23 دی 1395, 1:47

خدایا! ببخش!

به آن نديدى. الهى! آنچه را كه به زبانم به تو تقرب جستم ولى دلم برخلاف آن بود بر من ببخش! الهى! اشارات چشم، و سخنان بيهوده، و مشتهيات دل 23 دی 1395, 1:44

خدایا! چهارپايان ما تشنه اند!

و ابرهاى باران دار به ما پشت كرده، و تو اميد هر غمزده اى، و برآورنده حاجت هر حاجتمندی. در اين زمان كه مردم ما نااميدند، و ابرها باران نداده اند، و چرندگان از بين رفته اند، از تو مى خواهيم كه ما را به اعمال زشتمان مؤاخذه نكنى، و به گناهانمان نگيرى. الهى! با ابر 23 دی 1395, 1:28

خدایا! حرمتم را به تنگدستى نشكن

دچار آيم، و به بدگويى آن كه از بخشيدن به من دريغ ورزد مبتلا گردم، و تو ماوراى اين همه، اختيـاردار بخشش و منـعى، چـه اينـكه بـر هـر چيـز تـوانـايـى. 23 دی 1395, 1:26

پر بازدیدترین ها

دعا و نیایش در نهج البلاغه

دعا وسیله ای است که تمام خلایق، خصوصاً انسانها از آن بیگانه نیستند و همیشه بدان توجه دارند و با زبان حال و قال از آن استفاده می کنند هر چند که واژه ای به نام دعا در میانشان مطرح نباشد چون هر کلمه و کلامی که از استمداد و ایجاد رابطه به خدا حکایت نماید دعاست 23 دی 1395, 0:15

دعا در نهج البلاغه

عبادت و نیایش از دیدگاه نهج البلاغه

نیایش زیبا از نهج البلاغه

خدایا! امید به تو بستم تا راهنما باشى به اندوخته هاى آمرزش و گنجینه هاى بخشایش ! خدایا! این بنده توست که در پیشگاهت برپاست ، یگانه ات مى خواند و یگانگى خاص تو راست . جز تو کسى را نمى بیند که سزاى این ستایش هاست . مرا به درگاه تو نیازى است که آن نیاز را جز فضل تو به بى نیازى نرساند، و آن درویشى را جز عطا و بخشش تو به توانگرى مبدل نگرداند. خدایا! خشنودى خود را بهره ما فرما، هم در این حال که داریم ، و بى نیازمان گردان از اینکه جز به سوى تو دست برداریم ، که تو بر هر چیز توانایى. 23 دی 1395, 0:26

دعا از دیدگاه قرآن و نهج البلاغه

بدان همان کسی که گنج های آسمان و زمین در اختیار اوست، به تو اجازه دعا و درخواست داده است و اجابت آن را نیز تضمین نموده، به تو امر کرده از او بخواهی تا به تو عطا کند و از او درخواست رحمت نمایی تا رحمتش را بر تو فرو فرستد. خداوند بین تو و خودش کسی قرار نداده که حجاب و فاصله باشد، تو را مجبور نساخته که به شفیع و واسطه ای پناه ببری و مانعت نشده . 23 دی 1395, 1:22