دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

تقوا

و از فتنه‌ای بپرهیزید که تنها به ستمکاران شما نمی‌رسد؛ (بلکه همه را فرا خواهد گرفت؛ چرا که دیگران سکوت اختیار کردند.) (اخلاق در قرآن ؛آیت الله مصباح یزدی)
تقوا
تقوا

تقوا[1]

قال الله تعالی:«وَ اتَّقُوا فِتْنَةً لا تُصیبَنَّ الَّذینَ ظَلَمُوا مِنْکُمْ خَاصَّةً …»(سوره انفال آیه 25)

با توجه به متعلقات تقوا آیا مفهوم آن نیز اختلاف پیدا می کند یا اینکه تقوا در همه موارد مختلف و با داشتن متعلقات گوناگون، یک مفهوم بیش ندارد؟ در پاسخ باید بگوییم: تقوا در موارد مختلف و با متعلقات گوناگون، دارای یک مفهوم خواهد بود. تقوای از روز قیامت و یا از آتش و غیره در حقیقت چیزی جز تقوا از خداوند نیست و در نهایت همگی آنها به همین معنا باز می‌گردد؛ زیرا روز قیامت را خداوند قرار داده برای رسیدگی به حساب بندگان، و آتش و عذاب را خداوند به منظور کیفر گنهکاران آماده کرده است. پس تقوا در همه موارد یک چیز است با لحاظ‌های مختلف، گاهی به واسطه های مختلف نسبت داده شده و گاهی هم به فاعل اصلی.

بنابراین، در مورد تقوا همیشه یک نوع ترس وجود دارد که دارای عوامل گوناگونی است: اندیشه به خطر افتادن سعادت و یا گرفتار شدن به شقاوت و بدبختی و یا عذاب الهی که کمی از نفس دور تر است و یک واسطه می‌خورد- چرا که عذاب باعث شقاوت نفس و بدبختی انسان می شود- و یا اندیشه روزی که این عذاب در آن روز برای انسان حاصل و باعث بدبختی او می گردد.

نهایت همه اینها خوف از خداست که حاکم آن روز و عامل آن عذاب و باعث آن مجازات خواهد و از این رو، در نهایت، همه این تقوا ها که براساس این ترسها انجام می‌گیرد برمی‌گردد به اتقاءالله[2].

    پی نوشت:
  • [1].مصباح یزدی؛محمد تقی،اخلاق در قرآن،قم،مؤسسه آموزشی پژوهشی ا مام خمینی (ره)،1376،اول،ج1 ،ص 76
  • [2] .ترس ازخداوند

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

دعا در نهج البلاغه

(به فرزندش امام حسن عليه السلام فرمود): در سؤال (حاجت) از پروردگارت اخلاص داشته باش؛ زيرا بخشش و محروم ساختن در دست اوست.
No image

عبادت و نیایش از دیدگاه نهج البلاغه

و اما این كه هر كارفرما كه مزدى مى‏ دهد به خاطر بهره‏اى است كه از كار كارگر مى ‏برد و كارفرماى ملك و ملكوت چه بهره‏اى مى‏تواند از كار بنده ضعیف ناتوان خود ببرد، و هم این‌ كه فرضاً اجر و مزد از جانب آن كارفرماى بزرگ به صورت تفضل و بخشش انجام گیرد پس چرا این تفضل بدون صرف مقدارى انرژى كار به او داده نمى ‏شود، مسأله‏ اى است كه براى این چنین عابدهایى هرگز مطرح نیست.
خدایا! ببخش!

خدایا! ببخش!

به آن نديدى. الهى! آنچه را كه به زبانم به تو تقرب جستم ولى دلم برخلاف آن بود بر من ببخش! الهى! اشارات چشم، و سخنان بيهوده، و مشتهيات دل
خدایا! چهارپايان ما تشنه اند!

خدایا! چهارپايان ما تشنه اند!

و ابرهاى باران دار به ما پشت كرده، و تو اميد هر غمزده اى، و برآورنده حاجت هر حاجتمندی. در اين زمان كه مردم ما نااميدند، و ابرها باران نداده اند، و چرندگان از بين رفته اند، از تو مى خواهيم كه ما را به اعمال زشتمان مؤاخذه نكنى، و به گناهانمان نگيرى. الهى! با ابر
خدایا! حرمتم را به تنگدستى نشكن

خدایا! حرمتم را به تنگدستى نشكن

دچار آيم، و به بدگويى آن كه از بخشيدن به من دريغ ورزد مبتلا گردم، و تو ماوراى اين همه، اختيـاردار بخشش و منـعى، چـه اينـكه بـر هـر چيـز تـوانـايـى.

پر بازدیدترین ها

دعا و نیایش در نهج البلاغه

دعا و نیایش در نهج البلاغه

دعا وسیله ای است که تمام خلایق، خصوصاً انسانها از آن بیگانه نیستند و همیشه بدان توجه دارند و با زبان حال و قال از آن استفاده می کنند هر چند که واژه ای به نام دعا در میانشان مطرح نباشد چون هر کلمه و کلامی که از استمداد و ایجاد رابطه به خدا حکایت نماید دعاست
نیایش زیبا از نهج البلاغه

نیایش زیبا از نهج البلاغه

خدایا! امید به تو بستم تا راهنما باشى به اندوخته هاى آمرزش و گنجینه هاى بخشایش ! خدایا! این بنده توست که در پیشگاهت برپاست ، یگانه ات مى خواند و یگانگى خاص تو راست . جز تو کسى را نمى بیند که سزاى این ستایش هاست . مرا به درگاه تو نیازى است که آن نیاز را جز فضل تو به بى نیازى نرساند، و آن درویشى را جز عطا و بخشش تو به توانگرى مبدل نگرداند. خدایا! خشنودى خود را بهره ما فرما، هم در این حال که داریم ، و بى نیازمان گردان از اینکه جز به سوى تو دست برداریم ، که تو بر هر چیز توانایى.
No image

دعا در نهج البلاغه

(به فرزندش امام حسن عليه السلام فرمود): در سؤال (حاجت) از پروردگارت اخلاص داشته باش؛ زيرا بخشش و محروم ساختن در دست اوست.
عبادت و نیایش در نهج البلاغه

عبادت و نیایش در نهج البلاغه

ریشه همه آثار معنوی اخلاقی و اجتماعی که در عبادت است، در یاد حق و غیر او را از یاد بردن می‌باشد. ذکر خدا و یاد خدا که هدف عبادت است، دل را جلا می‌دهد و صفا می‌بخشد و آن را آماده تجلیات الهی قرار می‌دهد. امام علی علیه‌السلام در به اره یاد حق یا همان روح عبادت میفرماید: < خداوند یاد خود را صیقل دل‌ها قرار داده است. دل‌ها به این وسیله از پس کری، شنوا و از پس نابینایی، بینا و از پس سرکشی و عناد رام می‌ گردند
خدايا! تو براى عاشقانت بهترين مونسى

خدايا! تو براى عاشقانت بهترين مونسى

و دلهايشان به جانب تو در غم و اندوه. اگر تنهايى آنان را به وحشت اندازد ياد تو مونسشان شود، و اگر مصائب به آنان هجوم آرد به تو پناه جويند، زيرا مى دانند زمام
Powered by TayaCMS