صبر ايوب و مقام شكر

شخصی از امام صادق(ع) پرسيد: بلايي که دامنگير ايوب شد براي چه بود؟حضرت پاسخي فرمودند که خلاصه اش چنين است: بلايي که بر ايوب وارد شد به خاطر اين نبود که کفران نعمتي کرده باشد، بلکه به عکس به خاطر شکر نعمت بود که ابليس بر او حسد برد و به پيشگاه خدا عرضه داشت اگر او اين همه شکر نعمت تو را بجا آورد، به خاطر آنست که زندگي وسيع و مرفهي به او داده اي و اگر مواهب مادي دنيا را از او بگيري هرگز شکر تو را بجا نخواهد آورد. مرا بر دنياي او مسلط کن تا معلوم شود که مطلب همين است.

خداوند براي اينکه اين مأجرا سندي براي همه رهروان راه حق باشد، به شيطان اين اجازه را داد، او آمد و اموال و فرزندان ايوب را يکي پس از ديگري از ميان برداشت، ولي اين حوادث دردناک نه تنها از شکر ايوب نکاست بلکه شکر او افزون شد! شيطان از خدا خواست بر زراعت و گوسفندان او مسلط شود، اين اجازه به او داده شد و او تمامي آن زراعت را آتش زد و گوسفندان را از بين برد، باز هم حمد و شکر ايوب افزون شد. سرانجام شيطان از خدا خواست که بر بدن ايوب مسلط گردد و سبب بيماري شديد او شود، و اين چنين شد، به طوري که از شدت بيماري و جراحت قادر به حرکت نبود، بي آنکه کمترين خللي در عقل و درک او پيدا شود. خلاصه، نعمت ها يکي بعد از ديگري از ايوب گرفته مي شد، ولي به موازات آن مقام شکر او بالامي رفت. تا اينکه جمعي از رهبان ها به ديدن او آمدند و گفتند: بگو ببينيم تو چه گناه بزرگي کرده اي که اين چنين مبتلاشده اي؟ (و به اين ترتيب شماتت اين و آن آغاز شد و اين امر به ايوب سخت گران آمد) ايوب گفت: به عزت پروردگارم سوگند که هيچ لقمه غذايي نخوردم مگر اينکه يتيم و ضعيفي بر سر سفره با من نشسته بود، و هيچ طاعت الهي پيش نيامد مگر اينکه سخت ترين برنامه آن را انتخاب نمودم. در اين هنگام بود که ايوب از عهده تمامي امتحانات در مقام شکيبايي و شکرگزاري برآمده بود، زبان به مناجات و دعا گشود و حل مشکلات خود را با تعبيري بسيار مؤدبانه و خالي از هرگونه شکايت از خدا خواست. چنانچه در آيه 83 سوره مبارکه انبياء آمده است: «و ايوب اذ نادي ربه اني مسني الضر و انت ارحم الراحمين؛ به يادآور ايوب را هنگامي که پروردگار خود را خواند و عرضه داشت ناراحتي و درد و بيماري و مشکلات و گرفتاري به من روي آورده است، و تو مهربان ترين مهرباناني.» (1)

• تفسير نمونه ج 13 ص 379

روزنامه كيهان، شماره 21091 به تاريخ 4/4/94، صفحه 6 (معارف)