دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

تله فقر

نیاز نیست به گذشته دور اشاره کنیم. در همین دهه های گذشته تاریخ خودمان و مرور خاطرات پدرها و پدربزرگ ها، می شنویم که آنها هم در دوران کودکی خود کار می کردند و این یک فرهنگ بوده است. کار فرزندان در مناطق روستایی و کشاورزی هنوز هم یک امر رایج غیرمجرمانه است. در شهرها نیز رسم بر این بوده و هست که بچه ها در تابستان یا بعد از ساعات درس و مدرسه، مشغول به یک فعالیت اقتصادی می شدند. این فعالیت بیشتر از اینکه مربوط به مشکلات اقتصادی خانواده باشد یک مساله فرهنگی است و بر این تفکر استوار است که کودک راه و رسم کاسبی را یاد بگیرد و قدر پول را بیشتر بشناسد. این امر کمک می کند که کودک برای آینده کاری خود نیز آماده بشود. خانواده های بی شماری هستند که کودکان خود را در سر مزارع، کارگاه ها یا مغازه های خود به کار می گیرند. اما اصلاً از کی و کجا کودکان مساله اجتماعی شدند؟
No image
تله فقر دلایل متعددی را می توان برای مورد توجه واقع شدن امور کودکان ذکر کرد. اولین توجه بعد از جنگ جهانی دوم به وجود آمد زیرا حین انجام جنگ سوءاستفاده های بی شماری چه در جنگ چه در انجام کارهای پشت جبهه از کودکان صورت گرفت که در نهایت موجب شد در سال 1948 در منشور حقوق بشر به حقوق کودکان نیز اشاره شود و اما دلایل اجتماعی اقتصادی دیگری نیز بر این امر تاثیر گذاشتند که می توان به این ترتیب از آنها نام برد.
1- با پایین آمدن نرخ رشد زاد و ولد در کشورهای پیشرفته و سالخوردگی هرم جمعیتی آنان ارزش حفظ جمعیت جایگزین و تربیت کودکان بیشتر مورد توجه قرار گرفت.
2- تغییر در ساختار خانواده به شکل تک همسری یکی دیگر از دلایل توجه بیشتر به کودکان شد. زیرا خانواده محدود می شد به پدر و مادر و فرزندان.
3- تلاش دولتمردان و جامعه شناسان برای برنامه ریزی های اجتماعی اقتصادی برای حفظ نظم و آینده نگری در برنامه های بلندمدت باعث شد تا به کودکان به عنوان یک نیروی جایگزین بیشتر توجه شود.
4- همچنین رشد بالای جمعیت جوان کشورهای در حال توسعه و نگرانی در جهت مهار و کنترل این جمعیت و کمک گرفتن برای توسعه کشور باعث شده است کودکان بیشتر مورد توجه قرار بگیرند.
در این میان انسانی تر شدن رفتار های بشر نسبت به قرون گذشته نیز بی تاثیر نبوده است، تمام این عوامل به علاوه علل مشاهده نشده دیگری باعث شد که کنوانسیون حقوق کودکان در سال 1959 تهیه و تنظیم شود.
از این تاریخ به بعد مساله کار کودکان به این شکل معرفی می شود. براساس ماده 32 کنوانسیون حقوق کودک «دولت ها باید حق کودک را در برخورداری از حمایت در برابر استثمار اقتصادی و کار کودکان که مانع یا مزاحم آموزش آنان است یا به بهداشت و تحول اجتماعی، اخلاقی، فیزیکی، روحی و ذهنی کودکان آسیب می رساند، به رسمیت بشناسند و...» به شکلی دیگر در تارنمای انجمن حمایت از کودکان کار، منظور از کار کودک آن نوع کاری عنوان شده است که مانع تحصیل و برخورداری از سیر امکانات اولیه رشد فردی و اجتماعی او شود. نوعی از کار که غالباً با بهره کشی همراه است. کودکان کار شامل کودکانی هستند که پیش از رسیدن به سن قانونی کار، ناگزیر وارد بازار کار شده و درآمد خانواده وابسته به کار آنان است. و از اینجا است که مساله اجتماعی آغاز می شود. حتماً الان یاد کودکان بی شماری می افتید که به شکل فروشنده در خیابان دوره تان کرده اند و این که کدام یک از این کودکان دچار فقر فرهنگی بوده اند یا فقر اقتصادی، آمار دقیقی از مساله در دسترس نیست. اصلاً در مورد کار کودکان آمار دقیقی نیست زیرا اکثر آمار ها محدود می شود به دوره گردهای شهری که در خیابان ها پرسه می زنند، در حالی که تعداد زیادی از کودکان در کارگاه های آشکار و مخفی اطراف شهر مشغول به کار هستند.
جدای از ناهمسانی های حقوقی و قانونی که در مورد سن کار کودکان در سازمان ها و نهادهای متولی این امر در کشور ما وجود دارد این غیرقانونی بودن کار کودکان خود باعث می شود بیشتر مورد بهره کشی قرار بگیرند. این بهره کشی ها شامل دستمزد پایین، کار پرخطر، عدم بهره مندی از خدمات اجتماعی و بیمه، استفاده از آنها در کارهای فیزیکی سخت و مشاغل سیاه و عدم تامین در برابر بیماری های شغلی و بهداشتی و... است.
این وقایع اصلاً در حدی نیست که بخواهیم با کار کودکان در زمان گذشته به عنوان شاگرد و پادوی دکان ها مقایسه کنیم . اتفاقی که الان رخ می دهد استفاده از کودکان در مشاغل سیاهی همچون جمع آوری زباله، فروش مواد مخدر، کار در کارگاه های آجرپزی و بلورسازی، تکدی گری در قالب فروش آدامس، فال و دعا و... است. کار کردن کودکان در این گونه مشاغل علاوه بر آسیب های جدی که بر جسم و روح شان می گذارد به علت از دست دادن فرصت های آموزشی و شغلی مناسب آنها را در دام فقر می اندازد و در بزرگسالی نیز چاره یی جز دست و پنجه نرم کردن با فقر ندارند و کودکان ایشان نیز به همین سرنوشت دچار می شوند. این کودکان چه در همین سنین و چه در بزرگسالی در معرض انجام اعمال بزهکاری هستند. شاید این پدیده ها در سایر کشورهای دیگر نیز مشاهده شود اما آن وقت مساله می شود که از حد نرمال خود تجاوز کند.
در کشور ما به علت جوان بودن جمعیت و برخورداری از درصد بالای افراد زیر 18 سال؛در کنار نرخ بالای بیکاری و جمعیت 2/9 میلیون نفر فقیر مطلق این پدیده به یک مساله نگران کننده اجتماعی تبدیل شده است.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

شفاعت، بالاستقلال یا بالواسطه؟

شفاعت، بالاستقلال یا بالواسطه؟

شرایط استحقاق شفاعت، بازدارنده از ارتکاب گناه باید توجه داشته باشیم که شفاعت نیز یکی از رحمتهای الهی است که خداوند بدین وسیله می‌خواهد بندگان گنهکار خویش را حتّی در قیامت و در آخرین لحظات تعیین سرنوشت نیز مایوس و ناامید نسازد.
No image

قلب ایمان

دین باید وجه الهی داشته باشد و دارای جنبه‌ای باشد که از آن به جنبه «ید الحقی» تعبیر می‌کنند، یعنی آن طرفی که طرف خداست، اصلا بدون خداوند که دین معنایی نخواهد داشت.
حضرت مهدی (عج) در کلام اهل تسنن

حضرت مهدی (عج) در کلام اهل تسنن

نخستین وجه مشترک میان تشیع و تسنن در مسأله ظهور منجی است
دین شناسی و عقل وسطایی

دین شناسی و عقل وسطایی

به گواه تاریخ، دین شناسی و دین باوری از آغاز حیات تفکر بشری شکوفا بوده و بشر در چگونه زیستن خود در صدد کشف قوانین طبیعت و شناخت اسرار آفرینش و آفریدگار هستی برآمده است و محصول این کاوش را بعدها دین شناسی و طبیعت شناسی نامید.
شفاعت و شبهات وهابیت‌

شفاعت و شبهات وهابیت‌

از زمان پیغمبر اسلام صلی‌الله‌علیه‌و‌آله تا کنون، درخواست شفاعت از شافعان راستین، جزء سیره مسلمانان بوده است.

پر بازدیدترین ها

چرا اهل سنت، اهل بیت پیامبر(ص) را قبول ندارند

چرا اهل سنت، اهل بیت پیامبر(ص) را قبول ندارند

واقعیت آن گونه نیست که سؤال کننده تصور کرده است، بلکه اهل سنت اهل بیت پیامبرصلى الله علیه وآله وسلم را قبول دارند؛ یعنى علم، تقوا و کرامات ایشان را قبول دارند
پیوند "ایمان" و "عمل" از منظر آخرین پیامبر خدا

پیوند "ایمان" و "عمل" از منظر آخرین پیامبر خدا

عنصر "ایمان" در روان‌شناسی شخصیت انسان بر اساس آموزهای دینی از جایگاه عالی برخوردار است.
عدل و اقسام آن از دیدگاه شهید آیت الله مرتضی مطهری

عدل و اقسام آن از دیدگاه شهید آیت الله مرتضی مطهری

استاد شهید مرتضی مطهری در کتاب وزین عدل الهی چهار تعریف یا کاربرد برای عدل ارائه می‌دهند که عبارت هستند
انسان و دیدگاه توحیدی

انسان و دیدگاه توحیدی

راست است که هر انسانی براساس نوع نگرش خود به هستی، رفتار و منش خویش را سامان می‌بخشد.
ولایت باطنی ائمه و تائید عامه و خاصه

ولایت باطنی ائمه و تائید عامه و خاصه

کلام در بررسی شبهاتی درخصوص ناسازگاری اصل امامت با اصل خاتمیت رسل بود.
Powered by TayaCMS