دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

حقوق پدر و مادر

No image
حقوق پدر و مادر

حقوق پدر و مادر

سیدرضا اكرمی

1 - در قرآن مجید در سوره "اسراء و احقاف" می‌خوانیم که خداوند حکم و تکلیف می‌نماید "وقضی ربک" که پس از عبادت خداوند، به پدر و مادر احسان نمائید "وبالوالدین احسانا" که این احسان در قامت نکره و همراه با تنوین، عام بودن و فراگیر بودن نیکی به والدین را در همه حال و همه زمان، بوضوع اعلام می‌دارد. و در سوره احقاف واژه "وصینا الانسان" وصیت و توصیه آمده که جنبه اخلاقی دارد و جمع بین تکلیف و توصیه همان موضوع "حق و تکلیف" را اعلام می‌دارد که مورد احترام می‌باشد.

2 - در برخی موارد واژه "انسان" نه "المؤمن، المنافق" المشرک، الکافر" آمده، که انسان، شامل همه افراد می‌گردد و همه طبقات انسانی باید باین موضوع را جدی و گرامی بدارند که نهادینه شود و پیروان همه ادیان به آن احترام گذارند که دستاورد آن شرعی و عقلی و عاطفی و فراگیر می‌باشد و در همه جای جهان این موضوع، حساس و حیاتی می‌باشد و نهادهای فرهنگی باید باین موضوع توجه داشته باشند که زیربنای سعادت جامعه در خانواده شکل می‌‌گیرد.

3 - احسان به پدر و مادر، کلامی و عملی و مالی و فرهنگی می‌باشد، به زبان نیکی کنیم، بصورت عمل و عینیت درآید، حالت کمکهای مالی داشته باشد و جنبه فرهنگی و عقیدتی بیابد، تا دوام داشته باشد، تا فرزندان و اهل خانه یاد بگیرند، و حالت عمومی بیابد و شامل زندگان و مردگان نیز بشود و دچار آفت "ریزش" نشود و مقطعی گردد و اختصاص به حیات پیدا کند.

4 - این نیکی به والدین و بالاخص مادر، در دوران میان سالی و کهن‌سالی، ضرورت بیشتری می‌‌یابد "اما یبلغن عندک الکبر" که توانائی خود را از دست می‌دهند و نمی‌توانند به اولاد خود مدد دهند، فرزندان از خانه می‌روند ولی با نوادگان برمیگردند، روزی به فرزندان خدمات داده می‌شود و اکنون نیاز بیشتری به خدمت‌رسانی فرزندان می‌باشد "ولاتنهرهما"، بدین جهت واژه "بزرگ‌سالی" مطروح شده و توصیه می‌شود "و لاتنهرهما" که به آنان مدد شود و آنان را نزد خود نگه دارند و حتی‌المقدور به کانون "بزرگ‌سالان و سالمندان" سپرده نشوند.

5 - در مکالمه و گفتگوی فرزندان با پدر و مادر، باید ادب و اخلاق و تواضع و حرمت و تکریم کاملا رعایت شود و تندگوئی و تیغ و تیز حرف زدن شایسته "فلاتقل لهمااف" نمی‌باشد و بالعکس باید "کریمانه" سخن گفت "وقل لهما قولا کریما" و تواضع و فروتنی "واخفض لهما جناح الذل" پایه و اساس باشد و رحمت و عطوفت و کرامت را در واژه‌ها داشته باشیم.

6 - آروزی سلامت و شادابی برای والدین در کلام فرزندان "واضح وآشکار" باشد و از خداوند تقاضای رحمت "وقل رب ارحمهما" بنمایند، که آنان در دوران خردسالی فرزندان، تلاش همه‌جانبه برای سلامت و تربیت فرزندان "کماربیانی صغیرا" خود داشته‌اند و خواهان پاداش شایسته از خداوند برای آنان "واجزهما بالاحسان، احسانا" باشند.

7 - فرزندان بداند تکلیف و توصیه به احسان به زمان حیات اختصاص ندارد و منحصر بدوران زندگی آنان نیست، بلکه دوران حیات و پس از آن را نیز اعلام می‌دارد، که امام هشتم می‌فرماید، عاق والدین گاهی در دوران حیات است و گاهی پس از مرگ والدین، بنده بوضوح یافته‌ام که گاهی گرهها و گیرهای زندگی فرزندان بدلیل نبود رضایت والدین است، که صد البته در حدیث آمده رضایت خداوند "رضاالله مع رضاالوالدین" پس از رضایت و همراه با رضایت والدین می‌باشد.

8 - همه فرزندان بدانند که عبادت فقط در نماز و روزه و عمره و حج، خلاصه نمیشود که همراه این عبادات، نگاه رحمت‌آمیز به والدین داشتن نیز عبادت است و رأفت را همراه رحمت نمائیم که نور همراه نور شود.

9 - در هنگام اختلاف عقیدتی با والدین، مصاحبت معروف "وصاحبهما فی‌الدنیا معروفا" توصیه خداوند حکیم می‌باشد و البته اطاعت در معصیت روا نیست، با حفظ عقیده صحیح فرزندان، باید حرمت و جایگاه والدین حفظ شود و برخوردها شایسته و بایسته باشد.

10 - در قرآن مجید از زبان حضرت یحیی می‌خوانیم "وبرابوالدیه" که نسبت به والدین، نیکوکار بود و در معرفی‌نامه حضرت مسیح آمده "وبرابوالدتی" به مادر رفتار نیکو و شایسته داشت، معرفی این دو پیامبر بزرگ الهی برای جهت دادن افراد به ارزش نکوکاری به والدین می‌باشد.

11 - بدانیم در منطق اسلام اضافه بر والدین تکوینی و شناسنامه‌ای، والدین روحانی چون "رسول خدا و امام علی" را داریم "انا وعلی ابواهذه الامه" که باید حرمت و کرامت آنان را نیز پاس بداریم و در ضمن این احترام و اکرم، زحمات و خدمات طاقت‌فرسای آنان معلوم گردد و در کنار این تکریم نسبت به شفاعت آنان در رستاخیز امیدوار باشیم.

12 - دستاورد بزرگداشت والدین، راحت زیستن و آبرومند زیستن و در ناز و نعمت زیستن و عمر طولانی یافتن و رشد و تعالی یافتن و برخوردار شدن از سعادت و سلامت و صلابت و صیانت در دنیا و آخرت، می‌باشد آسایش و آرامش در پرتو رعایت اخلاق، دست یافتنی خواهد بود.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

مرز رفاقت و خصومت

مرز رفاقت و خصومت

وجود دوست برای انسان یک ضرورت است و آدمی می‌باید در زندگی برای خود دوستانی برگزیند و از آن‌ها در امور دینی و دنیایی‌اش استفاده کند و باید با آن‌ها صمیمی باشد.
No image

مقابله با فساد اداری

یکی از بیماری‌ها و معضلات جوامع کنونی، موضوع فساد است.
سلوک فردی و اجتماعی حاکمان

سلوک فردی و اجتماعی حاکمان

در شماره‌های پیشین درمورد ماهیت حکومت و اهداف آن که عبارت بودند از تامین عدالت، امنیت، رفاه و تربیت در جامعه، صحبت به میان آمد در این شماره به تبیین رفتار مطلوب حاکمان در زمینه شخصی و اجتماعی باتوجه به خطبه‌ها و نامه‌های امیرالمومنین(ع) در نهج البلاغه پرداخته شده است.
زیارت عاشورا؛ قرب آمیز و قیام انگیز / قسمت پنجم

زیارت عاشورا؛ قرب آمیز و قیام انگیز / قسمت پنجم

بسم الله الرحمن الرحیم: هذا ما اوصی به الحسین بن علی بن ابیطالب الی اخیه محمد المعروف با بن الحنفیه.....
هدف نهایی هنر؛ رسیدن به رستگاری

هدف نهایی هنر؛ رسیدن به رستگاری

هنر دینی یک سفر تمثیلی از عالم محسوس به عالم روحانی است

پر بازدیدترین ها

رساله حقوق امام سجاد(ع)

رساله حقوق امام سجاد(ع)

اشاره: برخی محققان میراث علمی امام سجاد(ع) را به سه بخش تقسیم کرده‌اند: روایات، ادعیه (به‌ویژه در صحیفه سجادیه)و رساله حقوق.
نیکی به دیگری، نیکی به خود است

نیکی به دیگری، نیکی به خود است

در فرهنگ اسلامی ایرانی این معنا جا افتاده است که «هر چه کنی به خود کنی؛ گر همه نیک و بد کنی»، یا «تو نیکی کن و در دجله انداز؛ که ایزد در بیابانت دهد باز».
No image

دیدگاه قرآن درباره ستم پذیری و ستم ستیزی

رخداد بزرگ و بی‌مانند کربلا که اوج سعادت ها و شقاوت هاست، دربردارنده آموزه‌های بسیاری است.
سخاوت و بخشش آرامشی برای خود، آسایشی برای دیگران

سخاوت و بخشش آرامشی برای خود، آسایشی برای دیگران

بخشش یکی از خصلت‌ها و فضایل خوب و زیبای انسانی است.
حکمت دعا از زبان مولانا

حکمت دعا از زبان مولانا

مولانا حقیقت حکمت را به زبان ساده و شعر بیان کرده است. از این رو باید سخنان بزرگانی چون مولانا را بخوانیم تا به راز قرآن پی ببریم.
Powered by TayaCMS