مسجدقل شریف؛ نماد احیای معنویت اسلامی

مسجد قل شریف یکی از مساجد اصلی و بزرگ قرون وسطی در قازان بوده که در قرن شانزدهم ساخته شد و به احترام قل شریف که در این مسجد خدمت می کرد و در طول اشغال این شهر کشته شد تغییرنام داد.
عده ای اعتقاد دارند سبک معماری این مسجد وامدار سبکهای بلغاری است اما مؤلفه های آن به سبک معماری عثمانی و دوره رنسانس شباهت دارد. مسجد قدیمی که در همین مکان ساخته شده بود در سال 1552 توسط روسها تخریب شد و دارای مناره های 8 متری بود که در ساخت آن سنگهای زیبای سفید نقش اصلی را برعهده داشت. در این مسجد یک مدرسه اسلامی و یک کتابخانه نیز قرار داشت.
وفاداری تاتارستان به دین و فرهنگ خود طی قرون متمادی حفظ شد و مسجد قل شریف در آغاز قرن بیست و یکمی پشت دیوارهای سفید شهر باستانی قازان دوباره متولد شد. تولد دوباره این مسجد نشانه شکوفایی فرهنگ و تحقق عینی همزیستی مسالمت آمیز اسلام و مسیحیت محسوب می‌شود.
این مسجد تاتارستان به ظاهر مدرن و بازسازی شده خود ژوئیه سال 2005 افتتاح شد، درحالی که کارهای ساختمانی آن حدود 10 سال پیش از افتتاح در سال 1996 به درخواست مینتیمر شایمیف رئیس جمهور تاتارستان آغاز شد. اقامه نماز ظهر روز جمعه در این مسجد یکی از مهمترین و بزرگترین رویدادهای پایتخت تاتارستان محسوب می‌شود.
این مسجد آبی و سفید درست مقابل یک کلیسای جامع مسیحیان ارتدکس در شهر قازان قرار دارد. این مسجد علاوه بر آنکه به عنوان نیایشگاه و محل اقامه نمازهای جماعت محسوب می شود به عنوان یک مرکز فرهنگی، علمی و آموزشی برای مسلمانان تاتارستان فعالیت کرده و دربرگیرنده نخستین موزه اسلامی روسیه هم قلمداد می‌گردد
مسجد دوطبقه قل شریف یک طبقه را به نیایش و یک طبقه را به موزه اسلامی خود اختصاص داده است. گنبد مرکزی این مسجد 39 متر و چهار مناره اصلی آن 57 متر ارتفاع دارند. قسمت اعظم هزینه ساخت این مسجد که بسیار قابل توجه بوده از سوی مؤمنان تاتار اهدا شده است.
اسلام در سال 992 وارد تاتارستان شد و بقدری گسترش یافت که امروزه دین رسمی این جمهوری کوچک روسیه محسوب می‌شود. مسجد مدرن قل شریف نماد احیای معنوی ، تجسم امید و ایمان این کشور است و یکی از افتخارات قازان و تاتارستان محسوب می‌شود.