مراکز علمى و تحقیقى
یکى از فعالیّت هاى جاودانه و خدمات پسندیده دفتر آیت الله سیستانى، احداث مراکز علمى ـ پژوهشى است. این مراکز عبارتند از:
1. مرکز تحقیقات اسلامى المصطفى(صلى الله علیه وآله)
یکى از مراکز علمى ـ تحقیقى، مرکز تحقیقات اسلامى المصطفى(صلى الله علیه وآله) است که در شهر قم قرار دارد و در خصوص پاسخ به شبهات اعتقادى فعالیّت دارد.
2. مؤسسه امام على(علیه السلام)
این مؤسسه براى ترجمه آثار شیعه به 25 زبان زنده دنیا، مانند انگلیسى، عربى، اردو، اندونزیایى، اوگاندایى، فیلیپینى، هندى، فنلاندى، آفریقایى، آلمانى، روسى. چینى و سواحیلى فعالیّت مى کند. این مرکز، شعبه اى در «لندن» دارد که برخى از کتاب هاى شیعى را به زبان انگلیسى چاپ و منتشر کرده است. این مؤسسه شعبه اى نیز در «بیروت» دارد که آثار مؤلّفین شیعه را به زبان هاى زنده دنیا چاپ و منتشر کرده است.
3. مؤسسّه برنامه ریزى کامپیوترى امام رضا(علیه السلام)
این مؤسسه در راستاى تحقیقات خود از استادان متبحّر و متخصّص حوزوى از شهرهاى قم و تهران در زمینه اَشکالِِ متحرّک «انیمیشن»، در خصوص تبیین مفاهیم اسلامى براى جوانان و نوجوانان، به زبان هاى عربى، انگلیسى و فارسى فعالیّت مى کند. یکى از تولیدات این مؤسسه، سخت افزار «CD» (هُدى) است که در آن، قرآن به هشت زبان ترجمه شده و مباحث آن بالغ بر 20000 مدخل است. از دیگر برنامه هاى آموزشى تربیتى این مرکز، تهیه CDانیمیشن، داستان هاى قرآنى، سرگرمى کودکان، سفر به فضا، سفینه فضایى، فنون ریاضى، اطلس جهان، حرکت حیوانات و قصه هاى تربیتى براى کودکان و نوجوانان است.
4. مؤسسّه امام صادق(علیه السلام)
این مرکز، در خصوص طبّ اسلامى در شهر قم فعالیّت مى کند و در روش علمى خود، متکّى به آیات و احادیث در عرصه بهداشت جسم و روان است و در بسط و گسترش طبّ اسلامى و روش هاى بهره گیرى از آن فعالیّت دارد.
5. مؤسسه بانک اطّلاعاتى علوم اسلامى
این مؤسسه در سال 1378 ش. در قم، فعالیّت خود را شروع کرد و کتاب هاى چاپ شده توسط مؤلّفین و ناشرین را به سه زبان عربى، فارسى و انگلیسى معرفى مى کند و در اختیار علاقه مندان مى گذارد و نیز در سایت مخصوص ارائه مى نماید. این مؤسسه آثار چاپ شده، زیر نظر وزارت فرهنگ و ارشاد ارشاد اسلامى را سالانه در مجموعه اى به نام «مرجع» چاپ و منتشر مى کند.
6. مؤسسه بررسى هاى فلکى و نجومى
این مؤسسه در سال 1418 ق. در قم و در محلى به مساحت 800 متر مربع، همراه با امکانات و ابزارهاى پیشرفته و لازم، مثل تلسکوپ و دوربین، به شبکه فضایى جهانى متصل گردیده است. این مرکز داراى کتابخانه اى اختصاصى، مربوط به فلکیّات، به زبان هاى فارسى، عربى و انگلیسى است. این مرکز اوّل هر ماه قمرى را به رصد هلال مى پردازد و همچنین استفاده از تجهیزات مخصوص رَصَدْ را به دانشجویان حوزوى و دانشگاهى آموزش مى دهد و هر ماه نشریه اى به نام پیش بینى وضعیّت هلال در آغاز ماه هاى قمرى منتشر مى کند.
7. مرکز جهانى اطّلاع رسانى آل البیت(علیهم السلام)
این مرکز در قم فعالیّت دارد و با راه اندازى پایگاه بزرگ اینترنتى (الشیعه) پاسخ گوى پرسش هاى مخاطبین خود در سراسر جهان به زبان هاى فارسى، عربى، انگلیسى، آذرى، ترکى، استانبولى، فرانسوى، آلمانى، ایتالیایى، چینى، روسى، اندونزیایى، تایلندى، هندى، بنگالى و سواحیلى مى باشد. استقبال اقشار مختلف مردم در ایران از راه اندازى این پایگاه اینترنتى سبب شد تا نمونه این مرکز اطّلاع رسانى با نام مقدّس ائمه(علیهم السلام) در برخى از شهرهاى ایران مورد بهره بردارى قرار گیرد.
این مراکز عبارتند از:
1. شبکه امام کاظم(علیه السلام) در مشهد مقدّس.
2. شبکه امام رضا(علیه السلام) در مشهد مقدّس.
3. شبکه یا زهراء(علیها السلام) در اصفهان.
4. شبکه امام مهدى (عج) در اصفهان.
5. شبکه امام جواد(علیه السلام) در ایلام.
6. شبکه امام هادى(علیه السلام) در ایلام.
7. شبکه امام صادق(علیه السلام) در تهران.
از دیگر فعالیّت هاى مرکز جهانى اطّلاع رسانى آل البیت(علیهم السلام)، خدمات فرهنگى، فنى و اینترنتى به دفاتر مراجع و حوزه هاى علمیه و مراکز و مؤسسات علمى ـ فرهنگى و طراحى و ایجاد پایگاه هاى اینترنتى و همچنین راه اندازى کامل مراکز ارائه خدمات اینترنتى و برنامه نویسى نرم افزارهاى اختصاصى مى باشد.
مرکز احیاى میراث اسلامى
این مرکز در قم، قرار دارد و در زمینه عکس بردارى از نُسَخِ خطى، غیر خطى و مطبوعات چاپ سنگى فعالیّت دارد. این مرکز به محققان و پژوهشگران در خصوص بهره مندى از آثار خطى نایاب، کمک مى کند.
کتابخانه هاى تخصصى
یکى دیگر از فعالیّت هاى مهم دفتر آیت الله سیستانى، در راستاى خدمت رسانى به محققان و پژوهشگران، در عرصه هاى مختلف علمى تأسیس کتابخانه هاى تخصصى در شهر قم است.
این کتابخانه ها عبارتند از:
1. کتابخانه تفسیر و علوم قرآنى.
2. کتابخانه علوم حدیث (که در سال 1376 ش. تأسیس شده است).
3. کتابخانه فقه و اصول (که در سال 1375 ش. تأسیس شده است).
4. کتابخانه فلسفه و کلام.
5. کتابخانه ادبیات (که در سال 1376 ش. تأسیس شده است).
6. کتابخانه تاریخ (که در سال 1374 ش. تأسیس شده است).
7. کتابخانه محقّق طباطبایى (که در سال 1376 ش. به پاس خدمات محقّق توانا، آیت الله سیّد عبدالعزیز طباطبایى تأسیس شده است).
دیگر مراکز فرهنگى متعلّق به آیت الله سیستانى عبارتند از:
1. مرکز فرهنگى الزّهراء
این مرکز در قم قرار دارد و مخصوص بانوان است. در این مرکز، کتابخانه اى ویژه بانوان نیز ایجاد شده است. این مرکز. در بخش هاى آموزشِ نویسندگى، فن تحقیق، حفظ قرآن، تجوید و عقاید فعال است. کانون نوار این مرکز نیز، نوارهاى دروس حوزوى را در اختیار علاقه مندان قرار مى دهد.
2. مرکز فرهنگى آیت الله حائرى
این مرکز فرهنگى، خانه مسکونى مؤسس حوزه علمیه قم، آیت الله شیخ عبدالکریم حائرى زدى بوده است که خریدارى و تبدیل به مرکز فرهنگى شده است تا پایگاهى براى مؤلفان باشد که درباره زندگى معصومین(علیهم السلام) آثارى را خلق مى کنند. این مرکز هر سال به مؤلفان برگزیده، جوایزى را اهدا مى کند.
3. مرکز فرهنگى آل البیت(علیهم السلام)
این مرکز در قم قرار دارد و در چند بخش فعالیّت دارد
1. مرکز عقاید اسلامى. 2. اخلاق و تربیت. 3. میراث فکرى. 4. تاریخ تمدّن ها.
این مرکز فرهنگى تا کنون کتاب هایى پیرامون موضوعات مختلف به چاپ رسانده است.
4. مرکز ارسال اقلام فرهنگى
این مرکز در قم قرار دارد و در زمینه ارسال محصولات فرهنگى به متقاضیان در ایران و دیگر کشورها فعالیّت مى کند.
5. مرکز اعزام مُبَلِّغ و بعثه
این مرکز در قم است و در دو بخش فعالیّت دارد: 1. اعزام مبلّغ به شهرهاى ایران و خارج از ایران نا به درخواست مراکز اسلامى و به مناسبت هاى مختلف. 2. تأسیس دفاتر نمایندگى در کشورهاى مختلف و اعزام نماینده از طرف آیت الله سیستانى به این کشورهبه ویژه در ایّام حجّ، این نمایندگان، پاسخ گوى مسائل شرعى مراجعین مى باشند.
مجمع استفتا
این مجمع، پاسخ گوى استفتائاتى است که از سراسر جهان به پایگاه اطّلاع رسانى آل البیت (علیهم السلام) در ایران مى رسد و پاسخ ها، از طریق اینترنت در دسترس افراد قرار مى گیرد.
مراکز خدمت رسانى
این مراکز در قم به چند بخش تقسیم مى شوند و عبارتند از: الف) تأمین مسکن طلاّب. ب) درمانگاه خیریّه. ج) کمک به نیازمندان.
الف) بخش تأمین مسکن طلّاب با مشارکت جمعى از خیّرین در قم، اقدام به ساختن 300 واحد مسکونى در شهرک آیت الله سیستانى، 200 واحد در مجتمع مسکونى مهدیّه، 50 واحد در مجتمع مسکونى الزهراء و 180 واحد در مجتمع مسکونى سراجه نموده است.
ب) بخش درمانگاه براى خدمت رسانى به بیماران بى بضاعت، یکى دیگر از فعالیّت هاى نماینده آیت الله سیستانى در قم است که با احداث درمانگاه خیریّه امام صادق(علیه السلام) در سال 1378 ش. شروع به فعالیّت کرده است. احداث یک بیمارستان شبانه روزى در یکى از روستاهاى قم (دستجرد) از دیگر فعالیّت هاى این بخش است.[18]
ج) بخش کمک رسانى به مهاجرین افغانى در ایران و پناهندگان عراق که بالغ بر 60 هزار نفر هستند، از فعالیّت هاى این بخش است.
منبع:فرهیختگان تمدن شیعه