دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

نظام اسلامی در سایه اخلاق

دلهای مردم جایگاه مسؤلین است پس اگر خیر یا شری در این دلها بکارند ثمره اش را می‌بینند (برگرفته ازمبادی اخلاق در قرآن: آیت الله جوادی آملی)
نظام اسلامی در سایه اخلاق
نظام اسلامی در سایه اخلاق

قال امیرالمؤمنین علیه السلام

قلوب الرّعیّة خزائنُ راعیها فما أودع فیها ـ أو زرع فیها ـ من خیْرٍ أو شرٍّ وجَدها

(شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید/ ج 11/ ص 94)

دلهای مردم جایگاه مسؤلین است پس اگر خیر یا شری در این دلها بکارند ثمره اش را می‌بینند

توضیح

نظام اسلامی در سایه اخلاق

در نظام اسلامی، همان طور که در صیانت و اخلاق اسلامی معیار، نان و گوشت و ... نیست بلکه فضایل اخلاقی است، در جذب و جلب اعتماد مردم هم معیار، مسائل اخلاقی است. در یکی از بیانات امیرالمؤمنین (علیه السلام) آمده است: "قلوب الرّعیّة خزائنُ راعیها فما أودع فیها ـ أو زرع فیها ـ من خیْرٍ أو شرٍّ وجَدها[1]" مسئولین در نظام اسلامی با دلهای مردم، سر و کار دارند و دلهای آنان مزرعه مسئولین است. هر کسی در هر مزرعه ای هرچه کشت، درو می کند. مردم سختیها را تحمّل می کنند ولی ظلم، رشوه و بداخلاقی را تحمّل نمی کنند.
حضرت علی )علیه السلام) می فرماید: "یُستدلّ علی إدبار الدّول بأربعةٍ" یعنی اگر انسان خواست ببیند نظامی می ماند یا سقوط می کند ، چهار معیار را باید بررسی کند : اگر ـ خدای ناکرده ـ این چهار چیز در نظامی وجود داشت، آن نظام سقوط می کند و اگر نبود، برای همیشه می ماند. این چهار معیار، عبارتند از: "تضییع الأصول، والتّمسک بالغرور، وتأخیر الأفاضل وتقدیم الأراذل[2]"یعنی، اگر اصول ارزشی واخلاقی ضایع گردد، ظلم جایگزین عدل و خیانت، جایگزین امانت و انسان، مغرور شود؛ افراد حزب اللهی، امین، لایق و با تجربه، منزوی گردند و اشخاص رذل، بدسابقه، بد اخلاق و سست اعتقاد مصدر کار قرار گیرند، در آن صورت می توان نتیجه گرفت که سقوط می‌کند.

حال برای اصلاح و حفظ نظام اسلامی خود باید خودمان را اصلاح و حفظ کنیم، به طوری که مسائل ارزشی در تدوین و تهیّه برنامه‌ها کاملاً ملحوظ گردد و رعایت حقوق مجریان فاضل و تقدیم آنان در مقام اجرا بر دیگران، محفوظ باشد.

    منبع :برگرفته از تفسیرموضوعی قرآن کریم – مبادی اخلاق در قرآن –تالیف : آیت الله جوادی آملی صص 265-266
    پی نوشت:
  • [1]. شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید، ج 11، ص 94
  • [2]. شرح غرر الحکم، ج 6، ص 450.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

خطبه 236 نهج البلاغه : ياد مشكلات هجرت

خطبه 236 نهج البلاغه موضوع "ياد مشكلات هجرت" را مطرح می کند.
No image

خطبه 237 نهج البلاغه : سفارش به نيكوكارى

خطبه 237 نهج البلاغه موضوع "سفارش به نيكوكارى" را بررسی می کند.
No image

خطبه 238 نهج البلاغه بخش 1 : وصف شاميان

خطبه 238 نهج البلاغه بخش 1 موضوع "وصف شاميان" را مطرح می کند.
No image

خطبه 240 نهج البلاغه : نكوهش از موضع گيرى‏ هاى نارواى عثمان

خطبه 240 نهج البلاغه موضوع "نكوهش از موضع گيرى‏ هاى نارواى عثمان" را بررسی می کند.
No image

خطبه 241 نهج البلاغه : تشويق براى جهاد

خطبه 241 نهج البلاغه به موضوع "تشويق براى جهاد" می پردازد.

پر بازدیدترین ها

No image

خطبه 19 نهج البلاغه : سوابق تاريخى نكوهيده اشعث بن قيس

خطبه 19 نهج البلاغه موضوع "سوابق تاريخى نكوهيده اشعث بن قيس" را مطرح می کند.
No image

خطبه 51 نهج البلاغه : فرمان خط شكستن و آزاد كردن آب فرات‏

خطبه 51 نهج البلاغه موضوع "فرمان خط شكستن و آزاد كردن آب فرات‏" را بررسی می کند.
No image

خطبه 228 نهج البلاغه : ويژگى‏ هاى سلمان فارسى

خطبه 228 نهج البلاغه موضوع "ويژگى‏ هاى سلمان فارسى" را مطرح می کند.
No image

خطبه 27 نهج البلاغه بخش 3 : مظلوميّت امام عليه السّلام، و علل شكست كوفيان

خطبه 27 نهج البلاغه بخش 3 به تشریح موضوع "مظلوميّت امام عليه السّلام، و علل شكست كوفيان" می پردازد.
No image

خطبه 27 نهج البلاغه بخش 1 : ارزش جهاد در راه خدا

خطبه 27 نهج البلاغه بخش 1 موضوع "ارزش جهاد در راه خدا" را بیان می کند.
Powered by TayaCMS