آیت الله العظمی حسین مظاهری - بخش دوم

حق مردم

آیت‌الله‌العظمی حسین مظاهری - بخش دوم

شنبه ۵ اسفند ۱۳۹۶

روزنامه اطلاعات

حقیقت دوزخ

خدا جهنم دارد، اما خاموش است و مار و مور و عقرب و حمیم ندارد؛ خود ما آتش جهنم را درست می‌کنیم. قرآن در چندین جا می‌فرماید آتش جهنم را خودتان درست می‌کنید و مار و مور و عقرب را خودتان درست می‌کنید. قبر عقرب و مار ندارد، ما هستیم که مار و عقرب را در قبر می‌بریم.

این سخنهای چو مار و کژدمت

مار و کژدم می‌شود گیرد دُمت

خدا در روز قیامت تَل چرک و خون ندارد، ما تل چرک و خون درست می‌کنیم؛ یعنی در اینجا تهمت می‌زنیم و در آنجا تل چرک و خون می‌شود و همین غذا را باید بخوریم، تا در میان همه مفتضح شویم. در اینجا مردم را مفتضح کرده‌ایم، در آنجا خودمان را افتضاح می‌کنیم. قرآن می‌فرماید: «ذلک بما قدمت ایدیکُم‏: این [عقوبت‏] به خاطر کار و کردار پیشین شماست.» (آل‌عمران، ۱۸۲) خودتان این را فرستادید. آتش و مار و مور و عقرب را خودتان فرستادید، این غل و زنجیرها را خودتان فرستادید!

راجع به بهشت نیز همین است. بهشت الان هست، اما نعمت‌های بهشت را خود ما باید بفرستیم: «کُلوا و اشربوا هنیئاً بما أسلفتُم فی الایام الخالیه: بخورید و بنوشید، گواراتان باد، به [پاداش‏] آنچه در روزهاى گذشته انجام دادید.» (الحاقه، ۲۴) نمازها، ‌روزه‌ها و کمک به دیگران، قصر و حورالعین و «جنات تجری من تحتها الأنهار» می‌شود و همه را ما می‌فرستیم. نعمت را ما می‌فرستیم و بهشت می‌شود، بنابراین به بهشت می‌رویم؛ نقمت و عذاب را ما می‌فرستیم و جهنم می‌شود، بنابراین به جهنم می‌رویم.

بالاترین نعمت‌ها در بهشت خدمت به خلق خداست. هرچه بتوانیم از مردم دفاع کنیم و هرچه بتوانیم آبروی مردم را حفظ کنیم و هرچه بتوانیم به کسی کمک کنیم، برای ما باغهای بهشت و درختان سر به فلک کشیده می‌شود که زیر درخت‌هایش رودها روان است. آنچه انسان بخواهد در آنجا هست، ولی این باید به آنجا بفرستد. جهنم نیز همین است. پروردگار عالم آتش ندارد. نفْس رحمت است، ولی ما غیبت می‌کنیم و این مار و مور و عقرب می‌شود؛ تهمت می‌زنیم و تل چرک و خون و آتش می‌شود. شایعه‌پراکنی می‌کنیم، جهنم می‌شود. دروغ می‌گوییم و حق‌الناس به گردن داریم، جهنم می‌شود.

به ذهن کسی نیاید که: «من هرچه گناهکار باشم، چرا دچار این عذاب‌ها می‌شوم؟» قرآن جواب می‌دهد: خدا نمی‌کند، بلکه خودتان می‌کنید. خودکرده را تدبیر نیست؛ مثلاً کسی چاقو بردارد و در سینه‌اش فرو کند، بعد بگوید خدایا چرا این چاقو برید و چرا سینه‌ام پاره پاره شد؟ عقلا به او می‌خندند و می‌گویند خودت این چاقو را زدی! قضی? جهنم نیز همین است: «ذلک بما قدّمت ایدیکُم‏». «یا ایها الذین آمنوا قوا أنفُسکم و أهلیکُم نارا: اى کسانى که ایمان آورده‏اید، خودتان و کسانتان را از آتش [دور]نگه دارید‏.» (التحریم، ۶)

مرحوم صدرالمتألهین در «اسفار» می‌گوید: «دیدم دو نفر غیبت می‌کنند و مثل دو تنور، آتش از دهانشان بیرون می‌آید!» کسانی که مکاشفه دارند، اینها را می‌بینند. پیغمبر اکرم(ص) با همسرش نشسته بودند، زنی آمد و مسأله‌ای پرسید و رفت. عایشه با دستش اشاره کرد که قد او کوتاه است. پیغمبر اکرم(ص) فرمود: استفراغ کن. گفت: «یا رسول‌الله، من که چیزی نخورده‌ام.» فرمودند: استفراغ کن. استفراغ کرد و لخته گوشتی گندیده از دهانش بیرون افتاد. در واقع به او فهماندند که با غیبت، طبق آیه قرآن، گوشت مرده خورده است: «لا یغتب بعضُکُم بعضا أیُحب أحدُکُم أن یأکُل لحم أخیه میتاً فکرهتُموه: بعضى از شما غیبت بعضى نکند؛ آیا کسى از شما دوست دارد که گوشت برادر مرده‏اش را بخورد؟ از آن کراهت دارید.» (الحجرات، ۱۲) اگر نمی‌خواهی گوشت مرده بخوری، پس پشت سر مردم حرف نزن. چه داعی داریم که غیبت کنیم؟ چه کسی را راضی می‌کنیم؟

امام‌زمان(عج) مؤمنان را خیلی دوست دارد و شبانه‌روز برای رفع گرفتاری‌های آنها دعا می‌کند. اگر مؤمنی جهنمی شود، امیرالمؤمنین(ع) خون گریه می‌کند. همه آنها مؤمن را دوست دارند؛ پس چرا ما پشت سر مؤمنان غیبت کنیم؟ در روایت داریم: غیبت پشت سر مؤمن، غیبت ماست. آزردن مؤمن، آزردن ماست؛ یعنی آزردن مؤمن، مثل این است که امام زمان(ع) را آزرده است. پس چرا غیبت کنیم و تهمت بزنیم؟ همه بدانید این حرفهای ناهنجاری که الان مشهور است، تهمت است و غیبت در آن خیلی کم است. بدتر از اینها شایعه‌پراکنی است. قرآن قضیه «افک» (تهمت) را پیش می‌کشد که زنگ خطری به جوان‌هاست که اگر انسان شایعه ‌پخش کند، کم‌کم می‌رسد به آنجا که پشت سر همسر پیامبر(ص) هم حرف بزند. الان پشت سر مراجع حرف می‌زند، اگر امام زمان(ع) هم بود، پشت سر ایشان حرف می‌زد!

اندک اندک آب را دزد هوا…

قضیه افک همین را می‌گوید. همسر پیامبر(ص) از قافله عقب ماند. مردی رسید و سوارش کرد و به قافله رساند. کسانی که در دل مرض داشتند، کم‌کم قضیه را خیلی سنگین کردند. به اندازه‌ای که آیات افک نازل شد. این آیات گوشزد می‌کند که اگر جلوی زبانمان را نگیریم و هرچه به ما گفتند به دیگران بگوییم، اول پشت سر بیگانه و بعد پشت سر خودی و بعد پشت سر خواص حرف می‌زند و کم‌کم کار می‌رسد به آنجا که پشت سر ناموس پیامبر(ص) حرف بزند! قرآن می‌فرماید: «إذ تلقونهُ بألسنتکُم و تقولون بأفواهکُم ما لیس لکُم به علمٌ و تحسبونهُ هیّنا و هو عندالله عظیم: آنگاه که آن [بهتان‏] را از زبان یکدیگر مى‏گرفتید و با زبان خود چیزى را که بدان علم نداشتید، مى‏گفتید و مى‏پنداشتید که کارى سهل و ساده است با اینکه آن [امر] نزد خدا بس بزرگ بود.»(النور، ۱۵)

ندانسته حرف می‌زنی، اما نمی‌دانی گناهش چقدر بزرگ است! خیال می‌کنی چیزی نیست، اما گناه خیلی بزرگ است. به ما می‌گوید اگر مراقب زبانمان نباشیم، ناگهان می‌رسد به آنجا که پشت سر مراجع تقلید هم شایعه‌پراکنی می‌کنیم. می‌رسد به آنجا که اگر در زمان امام زمان(ع) هم باشیم، با آن حضرت نمی‌سازیم. مسلمان‌های صدر اسلام خیلی بالاتر از من و شما بودند و بدون امکانات در ده سال، هشتاد و چهار جنگ را پشت سر گذاشتند، اما وقتی شیطان و شایعه جلو بیاید، می‌رسد به آنجا که قضیه افک می‌شود و دست از پیغمبر اکرم(ص) نیز برنمی‌دارند و برای ایشان هم شایعه‌پراکنی می‌کنند.

حق‌الناس آبرویی

خدا از حق‌الناس نمی‌گذرد و باید در این دنیا فوراً جبران کنیم، وگرنه‌ علاوه بر اینکه عبادات ما مقبول نیست، اگر مردیم، در قیامت اعمال خوب ما را به کسانی می‌‌دهند که حق بر گردن ما دارند. آنها خوشحالند و ما بدحال. این خیلی مشکل است و اگر عذابی بالاتر از این در قیامت نبود، بس بود که بگوییم حق‌الناس مشکل است. روز قیامت کسی به فریادمان نرسد و اعمال خوبمان را هم بدهند به کسانی که حق بر گردن ما دارند و ما بدون اعمال خوب شویم. حیران و سرگردان بمانیم و منتهای کار هم جهنم باشد.

خدا در دنیا هم از حق‌الناس نمی‌گذرد: «یا ایها الناس إنما بغیُکُم على أنفُسکُم متاع الحیاه الدنیا ثُم الینا مرجعُکُم فنُنبئُکُم بما کُنتُم تعملون: اى مردم، سرکشى شما فقط به زیان خود شماست. [شما] بهره زندگى دنیا را [مى‏طلبید]، سپس بازگشت شما به سوى ما خواهد بود. پس شما را از آنچه انجام مى‏دادید، باخبر خواهیم کرد.» (یونس‏، ۲۳) می‌فرماید ظلم شما در همین دنیا دست و پاپیچ شما می‌شود. نمی‌شود که ظلم ظالم، ظالم را در همین دنیا نگیرد. بعد می‌فرماید: فقط این نیست، بلکه در عالم برزخ و قیامت هم ظلم ظالم، ظالم را نابود می‌کند و نمی‌گذارد ظالم زیر لوای حمد برود. ظلم نمی‌گذارد رستگار شود. خلاصه این آیه می‌فرماید: دنیا و آخرت ظالم نابود است.

از همه تقاضا دارم، مخصوصاً از جوان‌ها که این آیه را حفظ کنند و به عنوان مراقبه هر روز بخوانند و برای خود معنا کنند و زنگ خطر بزنند که ظالم و کسی که حق‌الناس بر گردن دارد، در همین دنیا بدبخت است. به خود بگوید: من نباید حق‌الناس داشته باشم، نباید ظالم باشم. اگر می‌خواهم عاقبت به‌خیر شوم و سعادت در دنیا پیدا کنم، باید آدم اهلی باشم.

بالاترین ظلم این است که انسان آبروی کسی را ببرد. این خیلی بدتر از دزدی و خوردن مال مردم است. اگر کسی از من که آشنا به قرآن کریم و روایات هستم، بپرسد: «دزدی بهتر است یا غیبت؟» می‌گویم دزدی کنی بهتر است. دزدی خیلی بد است و دست انسان را قطع می‌کنند و آدم را رسوا می‌کند، اما بدتر از آن، بردن آبروی مردم و غیبت و تهمت و شایعه و زخم زبان و سرزنش است. امام صادق(ع) از قول پیامبر اکرم(ص) می‌فرمایند: «‏لا تطلُبوا عثرات المُؤمنین فإن من تتبع عثرات أخیه تتبع اللهُ عثراته و من تتبع اللهُ عثراته یفضحهُ و لو فی‏ جوف‏ بیته: لغزش‌هاى مؤمنان را دنبال نکنید. هر که به ‌دنبال لغزش مؤمنى باشد، خداوند تمام لغزش‌هاى او را دنبال خواهد کرد و او را حتی در میان خانه‌اش رسوا مى‌سازد.