دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

شكر و سپاسگزاری

No image
شكر و سپاسگزاری

 ‌فاتّقُوا‌الله لعلّكُمْ تشْكُرُون: «1»پس تقواى الهى پيشه كنيد تا شاكر و سپاسگزار نعمت‌هاى خدا شويد.

ناسپاسى و كفران نعمت به اين است كه انسان نعمت‌هاى عنايت شده‌ حضرت حق را در گناه و معصيت هزينه كند، و شكر و سپاس نعمت به اين است كه همه نعمت‌ها را در راه طاعت و عبادت و احسان به خلق خدا خرج نمايد. هنگامى كه انسان به دنبال روح تقوا از معاصى و گناهان اجتناب ورزد، و از قدم گذاشتن در وادى فسق و فجور بپرهيزد البته نعمت‌ها در مسير ويژه خودش يعنى در همان جایى كه خدا فرموده مصرف مى‌شود، و مصرف نعمت برابر با فرمان حق سپاس حق و بلكه عين شكر است.

 قرار گرفتن در كنار سفره‌ ابدى حق‌

لكِنِ الّذِين اتّقوْا ربّهُمْ لهُمْ جنّاتٌ تجْرِي مِنْ تحْتِها الْأنْهارُ خالِدِين فِيها نُزُلًا مِنْ عِنْدِ‌الله و ما عِنْد‌الله خيْرٌ لِلْأبْرارِ: «2»ولى كسانى كه تقواى پروردگارشان را پيشه كردند براى آنان بهشت‌هایى است كه از زير درختانش نهرها جارى است، در آن جاودانه‌اند، اين بهشت‌ها سفره كاملى از انواع نعمت‌ها از سوى خداست و آنچه نزد خداست براى نيكان بهتر است. آرى اهل تقوا يعنى مردان و زنانى كه از گناهان ظاهر و باطن اجتناب مى‌كنند و به فرمان‌ها و احكام الهى گردن مى‌نهند، و به حسنات اخلاقى و كردار پسنديده آراسته‌اند سزاوار بهشت‌هاى جاويدان و سفره كامل نعمت‌هاى ابدى حق هستند. اينان كه خداى مهربان از وجودشان تعبير به ابرار نموده برخلاف اشرار كه قانع به نعمت‌هاى زودگذر و از دست رفتنى مى‌باشند، و با خدا و قيامت و پاداش‌هاى الهى رابطه‌اى ندارند، از طريق ايمان و طاعت و عبادت و خدمت علاوه بر بهره‌گيرى از روزى حلال خدا در دنيا، موفق به كسب خشنودى حق و بهشت‌هاى ابدى و سفره پرنعمت جاويد حضرت محبوب مى‌شوند.

  قبولى اعمال‌

إِنّما يتقبّلُ‌الله مِن الْمُتّقِين: «3»

جز اين نيست كه خدا كوشش‌هاى اهل تقوا را مى‌پذيرد.

اهل تقوا كه باطن خويش و كوشش‌ها و اعمالشان را از آلوده شدن به رذايل اخلاقى و كار و كردارشان را از ريا و خودنمایى حفظ مى‌كنند شايسته‌اند كه حضرت حق همه مجاهدات ظاهرى و باطنى آنان را قبول كند به اين خاطر در اين آيه شريفه با قاطعيت قبولى اعمال آنان را اعلام مى‌نمايد.

 امنيت از بيم و حزن‌

فمنِ اتّقى‌ و أصْلح فلا خوْفٌ عليْهِمْ و لا هُمْ يحْزنُون: «4»

پس كسانى كه در مدار تقوا قرار گرفتند و امور خود را به كمك فرهنگ حق اصلاح نمودند بيمى و حزنى بر آنان نخواهد بود. آرى انسانى كه به خاطر تامين سعادت دنيا و آخرتش، و تحصيل خوبى‌ها و كمالات، و مصون ماندن از خسارت‌هاى معنوى و زيان‌هاى روحى از ورود به عرصه معصيت اجتناب مى‌كند، و خود را از آلوده شدن به فسق و فجور حفظ مى‌نمايد و از گناه فرار مى‌كند، و با به‌كار گرفتن احكام الهى و قواعد شرعى و راهنمائى‌هاى حضرت‌ حق و پيامبران و امامان به اصلاح ظاهر و باطن خود مى‌پردازد، و به سوى رشد و اوج انسانيت حركت مى‌كند چرا از عاقبت كارش بترسد، و از هزينه كردن عمرش غصه و اندوه به خود راه دهد؟!عقاب و عذابى در انتظار او نيست كه بترسد، و چيزى را در مسير عمر از دست نداده كه محزون و اندوهگين شود، آنچه به انتظار چنين انسان باتقوا و مصلحى است پاداش عظيم الهى است و رضايت و خشنودى ارحم الراحمين، پس زمينه‌اى براى بيم و اندوه به خاطر تقوا و اصلاح براى او نيست.

مقاله

نویسنده استادحسين انصاريان
جمع آوری و تدوین استادحسين انصاريان

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

مشتركات قرآن و نهج البلاغهʁ)

مشتركات قرآن و نهج البلاغه(1)

«فترت»در لغت به معني انقطاع و سستي در كار است و در آية شريفه به اتّفاق جميع مفسّرين مراد انقطاع وحي و فاصله يي است كه بين آمدن پيغمبران حاصل مي شود و در اينجا مقصود فاصله يي است كه بين حضرت عيسي و پيغمبر خاتم (صلّي الله عليه و آله) رخ داد كه حدود 600 سال بوده است و ذكر اين مطلب در آيه براي امتنان و اتمام حجّت خداوند بر بندگان است تا نگويند چرا بعد از اين مدت طولاني براي ما راهنما و پيغمبري نفرستادي. چنانكه اين معني از ذيل آيه شريفه و خطبة مباركه نيز ظاهر مي گردد.
قرآن درآيينه نهج البلاغه

قرآن درآيينه نهج البلاغه

حضرت على(عليه السلام) در نهج البلاغه، بيش از بيست خطبه را به معرفى قرآن و جايگاه آن اختصاص داده است و گاه بيش از نصف خطبه به تبيين جايگاه قرآن و نقش آن در زندگى مسلمانان و وظيفه آنان در مقابل اين كتاب آسمانى اختصاص يافته كه پرداختن به همه آن ها مجالى ديگر مى طلبد.
قرآن در نهج البلاغه

قرآن در نهج البلاغه

امیرمؤمنان علی علیه السلام در خطبه ای از نهج البلاغه در توصیف این کتاب آسمانی چنین می فرماید: «قرآن نوری است که خاموشی ندارد، چراغی است که درخشندگی آن زوال نپذیرد، دریایی است که ژرفای آن درک نشود، راهی است که رونده آن گمراه نگردد.
قرآن از نگاه امام علي علیه السلام

قرآن از نگاه امام علي علیه السلام

آنچه كه علي (ع) در توصيف جايگاه قرآن بيان داشته اند و تبيين و تفسيري كه از ابعاد كتاب آسماني به دست دادهاند؛ فراتر از آن است كه در اين سطور بگنجد. «تنها در نهج البلاغه آن حضرت (ع) 96 بار كلمة قرآن، كتاب الله، كتاب ربكم و امثال آن تكرار شده است»
جامعیت و جاودانگى قرآن كریم در نهج البلاغه

جامعیت و جاودانگى قرآن كریم در نهج البلاغه

بسیارى از مخالفان قرآن كوشیده اند چنین شبهه افكنى كنند كه این كتاب آسمانى با دنیاى امروز كه عصر پیشرفت علوم و تكنولوژى است، متناسب نیست ؛ بلكه فقط اعجاز عصر پیامبر ختمى مرتبت صلى الله علیه وآله است و صرفا براى زمان ایشان شمولیت داشته است و اكنون همانند كتاب مقدس انجیل صرفا براى استفاده فردى قابلیت دارد.

پر بازدیدترین ها

اهمیت تاریخ از دیدگاه قرآن و نهج‏ البلاغه

اهمیت تاریخ از دیدگاه قرآن و نهج‏ البلاغه

قرآن پيروان خود را به مطالعه تاريخ گذشتگان فرامى‏ خواند و با تكرار و تأكيد زياد به پيروانش دستورمى ‏دهد به سير و سفر بپردازند و از نزديك نشانه ‏هاى تاريخى را مشاهده نمايند تا انديشه آنها بارور شود و سطح فكر و فرهنگشان ارتقا يابد.
قرآن از نگاه امام علي علیه السلام

قرآن از نگاه امام علي علیه السلام

آنچه كه علي (ع) در توصيف جايگاه قرآن بيان داشته اند و تبيين و تفسيري كه از ابعاد كتاب آسماني به دست دادهاند؛ فراتر از آن است كه در اين سطور بگنجد. «تنها در نهج البلاغه آن حضرت (ع) 96 بار كلمة قرآن، كتاب الله، كتاب ربكم و امثال آن تكرار شده است»
اثرپذيري نهج البلاغه از قرآن كريم ʃ)

اثرپذيري نهج البلاغه از قرآن كريم (3)

ايجاز "حذف" آن است كه كلماتي را در كلام به واسطة وجود قرينه حذف كنند؛ مثل: «جاهدوا في الله حقّ جهاده» (حج: 78)؛ يعني في سبيل الله. آنچه مطلوب نظر بلغا و ادباست، ايجاز قصر است كه به واسطة رعايت آن، مراتب بلاغت تفاوت مي كند، و هر كس بيشتر اين نوع ايجاز را رعايت كند، بليغ تر و عظمت كلام او بيشتر خواهد بود. در آيات قرآن، ايجاز قصر بسيار است؛ از جمله: «الا له الخلق و الامر» (اعراف: 54) - «و اعّدو لهم ما استطعتم من قوّه» (انفال: 60).
اثرپذيري نهج البلاغه از قرآن كريم ʂ)

اثرپذيري نهج البلاغه از قرآن كريم (2)

عرب پيش از نزول قرآن گاهي در شعر خود از اين تنوّع صورت بهره مي برد؛ امّا اغلب به دليل اسراف و تكرار، اين تنوّع آنان به ملال مي انجاميد. در نثر، چه مرسل و چه مسجّع، نيز چنين سلامت و رواني و حلاوتي كه در قرآن مشهود است، سابقه نداشت و در بهترين نثرهاي عرب عيبهايي يافت مي شد كه از سلامت و رواني تركيب آن مي كاست و امكان نداشت مثل قرآن قابل ترتيل باشند. اگر هم براي ترتيل آن پافشاري مي شد، بوي تكلّف از آن به مشام مي رسيد و از شأن كلام مي كاست.
برخی مستندات قرآنی نهج ‏البلاغه

برخی مستندات قرآنی نهج ‏البلاغه

وهمانا امامان تدبيركنندگان امر خداوند برمردمان وكارگزاران بربندگان اويند. كسي به بهشت نرود جز اينكه او را شناخته باشند و او نيز آنان را بشناسد و به آتش درنيايد جز آنكس كه منكر آنان بوده و ايشان نيز او را نپذيرفته و محرم ندانند.
Powered by TayaCMS