اشکال مشابه بردگی

اشكال مشابه بردگي، اشكال معاصر بردگي، اشكال نوين بردگي، بردگي سنتي، بردگي مدرن

نویسنده : محمد ابراهيمي

اصطلاح «اشکال مشابه بردگی یا اشکال معاصر بردگی[1] که از آن تحت عنوان اشکال نوین بردگی نیز تعبیر می‌شود در هیچ یک از اسناد حقوق بشر تعریف نشده است به خلاف اصطلاح بردگی[2] که در ماده یک کنوانسیون بردگی تعریف شده است.

از اصطلاح بردگی با عنوان بردگی شخصی[3] یا بردگی سنتی در مقابل اشکال مشابه بردگی یا بردگی مدرن نیز تعبیر می‌شود. وجه تشابه و موضوع مشترک میان بردگی در مفهوم سنتی و مدرن آن را در دو عنصر مالکیت[4] و کنترل[5] می‌توان خلاصه نمود. در بردگی سنتی فردی مالک فرد دیگری است به گونه‌ای که می‌تواند هر گونه رفتاری را نسبت به او انجام دهد و او را نظیر یک کالا مورد خرید و فروش قرار دهد و تمامی امور او در کنترل فرد مالک قرار دارد.

در بردگی مدرن هم گر چه شدت این نوع ارتباط مانند بردگی سنتی نیست اما باز هم در اینجا مشابه همین نوع ارتباط برقرار است. در این حالت نیز شخصی بیشتر اعمال و رفتارهای فرد تحت نفوذش را در اختیار دارد به گونه‌ای که می‌توان گفت اراده آزادش سلب شده است. ریشه‌های نخستین تحولات در خصوص گسترش دامنه ممنوعیت بردگی به سایر اشکال و رویه‌های مشابه بردگی را می‌توان در پرتو تحولاتی که منجر به تدوین کنوانسیون تکمیلی منع بردگی و برده فروشی و عملیات و ترتیبات مشابه بردگی (1956)[6] شده است، جستجو نموده در واقع مدتی بعد از تصویب کنوانسیون منع بردگی 1926 جامعه بین المللی با اشکال و رویه‌هایی مواجه شد که شرایط و اوضاع و احوال آنها بسیار مشابه بود اما مشمول تعریف بردگی که در کنوانسیون منع بردگی 1926 آمده بود، نمی‌شدند از این رو با تدوین کنوانسیون تکمیلی مذکور در این خصوص بدون آنکه در تعریف ارایه شده تغییراتی را بگنجانند برخی از مصادیق را در قالب اشکال و ترتیبات مشابه بردگی منع نمودند. در حال حاضر گروه کار اشکال معاصر بردگی سازمان ملل متحد[7] در گزارشات خود هر ساله برخی از جدیدترین اشکال مشابه بردگی را از سرتاسر جهان کشف نموده و مطرح می‌سازد و بر شمار اشکال مختلف آن می‌افزاید.

1- بندگی رعایا[8] یعنی وضعیت یا حالت رعیتی که به موجب قانون یا عرف یا قرارداد مکلف باشد در زمین متعلق به فرد دیگری زندگی کند و برای فرد دیگری خدمات معینی را با دریافت اجرت یا بطور رایگان انجام دهد و در هر حال حق تغییر وضعیت خود را نداشته باشد.[9]

2- بندگی رهنی یا اجبار به خدمت در قبال دین[10]: یعنی حالت یا وضعیتی که از تعهد مدیون نسبت به خدمات شخص خود یا شخص دیگری که تحت فرمان اوست برای تضمین پرداخت قرض استفاده شود در صورتی که ارزش آن خدمات به نحوی که صحیحاً تقویم شود به مصرف استهلاک قرض نرسد یا طول مدت و نحوه آن خدمات محدود و مشخص نباشد.[11]

3- وعده به ازدواج در آوردن زن در قبال دریافت وجه و همچنین به ارث رسیدن زنان بعد از مرگ شوهر و ازدواج اجباری.[12]

علاوه بر موارد فوق برخی از وضعیتها و کارهای خاص نیز به عنوان اشکال مشابه بردگی برشمرده‌شده‌اند. به عنوان نمونه، خدمتکاران خانگی[13] و وضعیت کارهای برخی از کارگران مهاجر[14]و همچنین اجبار کودکان به انجام برخی از کارها نظیر قالی بافی، سوارکاری شتر، و فحشای اجباری کودکان و زنان نیز در شمار اشکال معاصر بردگی برشمرده شده‌اند.[15]

قاچاق زنان و کودکان، به کارگیری کودکان در مناقشات مسلحانه، قاچاق اعضا و بافتهای انسانی نیز در زمره اعمال معاصر مشابه بردگی ذکر شده‌اند.[16] تعداد این دسته از اعمال در حال افزایش است.

به جهت اهمیت برخی از موضوعات و اشکال معاصر بردگی و جهت جلوگیری از آنها، برخی از اسناد خاص نیز در خصوص آنها به تصویب رسیده‌اند. به عنوان نمونه توافقنامه بین المللی راجع به جلوگیری از تجارت برده سفید،[17] در خصوص ممنوعیت تجارت و قاچاق زنان سفیدپوست یکی از اسناد در این ارتباط می‌باشد. مهمترین ویژگی‌که تمامی اعمال فوق را به بردگی مشابه می‌سازد سلب آزادی افراد و شدت خشونت نسبت به افراد و کنترل آنها در هر یک از مصادیق است که حسب مورد نیازمند برسی جداگانه‌ای می‌باشد.

منابع :

[1] . Contemporary Forms of slavery

[2] . slavery

[3] . Chattel slavery

[4] . ownership

[5] . Control

[6] . supplementary Convention on the Abolition of slavery, the slave Trade and Institutions and practices similar to slavery Adopted by a Conference of plenipotentiaries Convensd by Economic and social Council Resolution 608 (xxI) of April 1956.

[7] UN Working Group on Contemporary Formsof slavery.

[8] . Serfdom

[9] . Supplementary Convention…,Art . 1 (b), UN Doc. E/ CN. 4/ Sub.2/ 2005/34.

[10] . Bonded Labour or Debt Bondage.

[11] . Supplementary Convention…,Art. 1 (a) , un Doc. CCPR/ C 179 / Add. 81 (1997), un Doc . E/ CN. 4 / SUB 2/ 2004/ 36.

[12] . Supplementary Convention…,Art. 1 (C) (d) (e).

[13] . Domestic Workers

[14] . Migrant workers

[15] . UN Doc. E/ CN.4/2000/ 12 , PARA. 68, UN Doc. A/ Res 55/ 2.5 (2000).

[16] . un Doc. E/ CN.4/ Sub.2/ 1994/ 33,un Doc. E/ CN.4/ 1997/ 47,Sec. v (A)

[17] . International Agreement for the supperession of the white slave Trade of 1904.


مقاله
نویسنده	محمد ابراهيمي
جایگاه در درختواره	حقوق بین الملل - حقوق بشر

مقاله

نویسنده

محمد ابراهيمي

جایگاه در درختواره

حقوق بین الملل - حقوق بشر

مطلب مکمل

حق مطلق Absolute Right

حق‌های بشری را از جهات و ابعاد مختلف و به اعتبار‌های گوناگونی می‌توان طبقه بندی نمود. 17 اردیبهشت 1397, 16:39

جدیدترین ها در این موضوع

آدابی از عبودیت

از آداب عبودیت این است که جز قدرت حق، قدرتی را نپذیرند و جز ثنای حق و آنکه از اولیاء حق است، ثنای کسی را نگویند. 1 مهر 1397, 14:8

فهم و دریافت زبان قرآن

من امیدوارم که ما این حجاب جحود را از قلب‌هایمان برداریم و از خدای تبارک و تعالی بخواهیم که ما را آشنا کند به لسان قزآن. 1 شهریور 1397, 14:8

علت بعثت انبیاء

اگر برای هر علمی موضوعی است... علم همه انبیاء هم موضوعش انسان است ... 1 شهریور 1397, 14:8

ترک علاقه به دنیا

علائق را باید کم بکنید، علاقه‌ها باید کم بشود، طبیعتاً ماها از اینجا می‌رویم، علی ایّ حال چه علاقه قلبی به چیزی داشته باشیم یا نداشته باشیم فرقی به حال ما نمی‌کند. 29 مرداد 1397, 14:8

دعا روح عبودیت

اینهایی که از کتب ادعیه انتقاد می‌کنند برای این است که نمی‌دانند، جاهل‌انند، بیچاره‌اند که این کتب ادعیه چطور انسان را می‌سازد، این دعاهایی که از ائمه ما وارد شده است مثل کمیل، مناجات شعبانیه، دعای حضرت سیدالشهداء(ع) و دعای«سمات» اینها چه جور انسان را درست می‌کنند... 29 مرداد 1397, 14:8

پر بازدیدترین ها

افراط و تفریط قوه شهوت

افراط در قوه شهوت عبارت از آن است که عقل انسان مقهور شهوت شده و همّت مرد مصروف تمتّع از زنان و کنیزان گردد و از پیمودن راه آخرت محروم شود. 18 دی 1396, 15:16

اصول رذائل اخلاقی

در بیان صفات رذیله و اخلاق ناپسندیده روح که از اعمال سیّئه بدن و اعضا ناشى مى‌شود و در مقابل صفات حمیده و اخلاق پسندیده است 21 فروردین 1397, 12:50

اثر توبه برباطن اعمال

24 آبان 1393, 14:8

امراض بی درد روح

خدا نکند انسان به امراض بی درد مبتلا گردد، مرضهایی که درد دارد انسان را وادار می کند که در مقام علاج برآید، به دکتر و بیمارستان مراجعه کند، لیکن مرضی که بی درد است و احساس نمی شود بسیار خطرناک می باشد وقتی انسان خبردار می گردد که کار از کارگذشته است . 21 آبان 1396, 14:8