دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

تاملی پیرامون عرفان های نوظهور

بشر امروزی با تجربه‌ها و دریافت‌هایی که داشته متوجه این نکته اساسی شده است که هر قدر در علم و تکنولوژی و اکتشافات مادی ارضی و سمایی پیشرفت نماید لاجرم گمگشته‌ای در بواطن وجودی خویش دارد و علوم مادی نمی‌تواند فطری و باطنی و ذاتی او را اغنا و ارضا کند لذا به سوی مبانی معنوی و معرفتی سوق می‌یابد.
تاملی پیرامون عرفان های نوظهور
تاملی پیرامون عرفان های نوظهور

بشر امروزی با تجربه‌ها و دریافت‌هایی که داشته متوجه این نکته اساسی شده است که هر قدر در علم و تکنولوژی و اکتشافات مادی ارضی و سمایی پیشرفت نماید لاجرم گمگشته‌ای در بواطن وجودی خویش دارد و علوم مادی نمی‌تواند فطری و باطنی و ذاتی او را اغنا و ارضا کند لذا به سوی مبانی معنوی و معرفتی سوق می‌یابد.

گاهی در جهت این رهیافت به سوی مجمع‌ها و کلاس‌ها و یا جریاناتی که مدعی مبانی معرفتی و عرفانی هستند، می‌رود که در اصطلاح به آنها «عرفان‌های نوظهور» اطلاق می‌شود اما در اساس می‌توان گفت اکثریت این جریانات فکری اصلاً تازگی ندارند، بلکه اگر به تاریخ ادیان و جریان‌های فکری و عقیدتی و ریشه این گونه جریانات نگاه شود معلوم خواهد شد که تنها به صورت و لباسی نو در آورده شده‌اند.

اگر به ریشه و بن مایه‌های عقیدتی این جریانات نوظهور که اصطلاحاً عرفان نامیده می‌شود توجه عمیق شود در می‌یابیم که این جریانات ربطی به عرفان و مبانی آن نداشته، بلکه بیشتر تلاش مدعیان و راهبران این جریانات فقط کسب فضایل اخلاقی آن هم به زعم دریافت‌های شخصی این گونه افراد از علم اخلاق است که به غلط عرفان مفروض داشته‌اند. بنابراین بایستی اولاً این جریانات اخلاق گونه را از عرفان و مبانی عرفانی که به قدمت اندیشه‌های متعالی و الهی گون بشر از بدایت تا نهایت است مجزا کرد. چون ساحت عارفان حقیقی از جرگه سازی‌ها و ادعا به دور بوده و رهیافت عارف الهی تنها به مبانی اخلاقی محدود نمی‌شود بلکه غایت عارف واقعی به سوی حقیقت الوجود است. مبانی عرفانی و الهی گون راستین آن قدر سهل نیست تا هر مبتدی رسد که دم زند که رسیدم و حال منم و لاغیر و چون به کمال رسیده‌ام شما را نیز به کمال خواهم رساند.

با گسترش و توجه پیدا و پنهان جوانان ما به این گونه جریانات اعم از جریان‌هایی که به نام عرفان ومعنویت در داخل معرفی می‌شود و یا جریاناتی که از غرب به سوی کشور ساری و جاری‌اند لازم است شرایطی مهیا شود تا عرفان حقیقی اسلامی و شیعی آل محمد(ع)که مملو از آثار فاخر علمی و عملی و عرفانی حقه بوده تا آنجایی که مقدور است به صورت ساده تبیین و در اختیار تشنگان و جویندگان وادی‌های معرفتی الهی گون جامعه قرار گیرد تا جوانان به مراتب و مبانی والای عرفانی در کنار تلاش‌های مستمر معنوی به کسب فضائل اخلاقی راه یافته استعداد ذاتی آنان در جریانات نوظهور معنوی تحت هر نام فریبنده ای که معجونی از تفکرات مختلف تحت اسامی گوناگون دهن پرکن، هدر نرود و حوزه‌های علمیه و علمای عظام باید این نکته را مدنظر قرار دهند که با ایجاد جلسات اخلاقی و عرفانی اسلامی توسط فضلا و عرفایی که خود در راه سلوک گام نهاده با نوک مژگان طی طریق نموده‌اند تشنگان مبانی معرفتی را به سوی حضرت حق دلالت و غوامض و موانع آنان را به جهت خوی معرفتی والا و آشنایی به اطوار صبغه عرفانی مرتفع کنند و از سوی دیگر اساتید آشنا به عرفان، متون عرفانی ایرانی و اسلامی را که در قالب کلمات و جملات، مکنون و مستتر است تلخیص و به زبان روزگار کنونی و ساده چاپ و منتشر کنند و در اختیار جامعه قرار دهند تا این فرصت مهم که جست وجوی مبانی معرفتی در جامعه رو به فزونی است مغتنم شمرده شود و به سوی مالک حقیقی ارض و سما هادی شوند تا در این میان مدعیان لاف زن از عدم آگاهی به مبانی معرفتی و عرفانی، جوانان را به بیراهه نکشند و نتوانند ریاست شگفت و تعظیمات خدایانه در خفا برای خود فراهم کنند تا در نهایت این کشش ذاتی را باطل نمایند و این قوه نورانی و الهی گونه سرخورده شود.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

مطلب مکمل

کتاب سایبان خود ساخته عرفان مدرن

کتاب سایبان خود ساخته عرفان مدرن

این کتاب با هدف عرضه صحیح و دفاع معقول اندیشه عرفانی و زدودن پیرایه‌های موهم، موهن و فراگیر عرفان و معنویت‌های نوظهور...

جدیدترین ها در این موضوع

رزق حلال

رزق حلال

امام صادق (ع) قرمودند: «ترک یک لقمه‌ حرام‌ نزد خدا، محبوب تر است از هزار رکعت نماز مستحبی.» (بحار الأنوار (ط ـ بیروت)، ج‌90، ص373)
نفاق

نفاق

امیرالمؤمنین علی (ع):«از نفاق دوری کن، به درستی که فرد دو رو نزد خداوند متعال دارای جایگاه و منزلت نیست.» (شرح آقا جمال خوانساری بر غررالحکم و دررالکلم، ج‌2، ص304)
عفت در کلام امیرالمومنین(ع)

عفت در کلام امیرالمومنین(ع)

حضرت علی(ع) فرمودند: «هرکس اعضا و جوارح خویش را از حرام بازدارد، اخلاقش نیکو می گردد.» (شرح آقا جمال خوانساری بر غررالحکم و دررالکلم، ج‌5، ص432).
دوری از موضع تهمت

دوری از موضع تهمت

امام صادق (ع) فرمودند: هرگاه مؤمن به برادر [دینی] خود تهمت بزند، ایمان در قلب او از میان می‌رود، هم چنان که نمک در آب، ذوب می‌شود. (مشکاةالأنوار فی غررالأخبار، طبرسی، علی بن حسن، ص319)
قناعت

قناعت

حضرت علی (ع) فرمودند: «به جستجوی بی‌نیازی برخاستم، آن را جز در قناعت نیافتم؛ همواره قناعت کنید، تا بی‌نیاز باشید.» (جامع الأخبار (للشعیری)، محمد بن محمد،ص123)

پر بازدیدترین ها

No image

قالَ رَسُولُ اللّهِ (صلّى اللّه علیه و آله):«اِنَّ لِقَتْلِ الْحُسَیْنِ علیه السّلام حَرارَةً فى قُلُوبِ الْمُؤمنینَ لا تَبْرُدُ اَبَداً.»

پیامبر اکرم (صلّى اللّه علیه و آله) فرمود: «براى شهادت حسین علیه السلام ، حرارت و گرمایى در دلهاى مؤمنان است که هرگز سرد و خاموش نمی‌شود.» (جامع احادیث الشیعه ، ج 12، ص 556)
No image

امام حسین (ع): «الناسُ عبیدُ الدنیا و الدین لعق علی السنتهم یحوطونه مادرَّت معایشُهم فاذا مُحَّصوا بالبلاء قَلَّ الدَیّانون»

«مردم بندۀ دنیایند و دین بر زبانشان می‌چرخد و تا وقتی زندگی‌هاشان بر محور دین بگردد، در پی آنند، امّا وقتی به وسیلۀ «بلا» آزموده شوند، دینداران اندک می‌شوند.»
عن ابی عبد الله (علیه‌السّلام) قال: قال امیرالمؤمنین(ع):«إن الله جمیلٌ یُحِبُّ الجمال، و یُحِبُّ اَنْ یَری اَثَر النِعمة علی عَبْدِه»

عن ابی عبد الله (علیه‌السّلام) قال: قال امیرالمؤمنین(ع):«إن الله جمیلٌ یُحِبُّ الجمال، و یُحِبُّ اَنْ یَری اَثَر النِعمة علی عَبْدِه»

امام صادق (علیه‌السّلام) از جدّ گرامیش علی (علیها‌السّلام) روایت کرده است که فرمود: «خداوند جمیل است و جمال و زیبایی را دوست دارد و همچنین دوست دارد که اثر نعمت‌های خود را در مردم مشاهده نماید» (کافی، ج6، ص 438)
قال علیٌ (علیه‌السّلام): «الفُرصَه تمُّر مرِّ السَحاب فانتَهِزوا فُرَصَ الخَیّر» (نهج‌البلاغه فیض، ص 1086)

قال علیٌ (علیه‌السّلام): «الفُرصَه تمُّر مرِّ السَحاب فانتَهِزوا فُرَصَ الخَیّر» (نهج‌البلاغه فیض، ص 1086)

امام علی (علیه‌السلام) فرمود: «فرصت مانند ابر از افق زندگی می‌گذرد، مواقعی که فرصت‌های خیری پیش می‌آید غنیمت بشمارید و از آن‌ها استفاده کنید»
امام حسین (ع): «اِن لم یکن لکم دین و کنتم لا تخافون المعادَ کونوا احراراً فی دنیا کم»

امام حسین (ع): «اِن لم یکن لکم دین و کنتم لا تخافون المعادَ کونوا احراراً فی دنیا کم»

«ای پیروان آل ابوسفیان، اگر دین ندارید و از معاد نمی‌ترسید، پس در دنیایتان آزاده باشید» (بحارالانوار، ج 45، ص 49)
Powered by TayaCMS