دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

پرهیز از تنبلی و کسالت

تنبلی به دین و دنیا ضرر می زند.
پرهیز از تنبلی و کسالت
پرهیز از تنبلی و کسالت

پرهیز از تنبلی و کسالت

قال باقرالعلوم(ع): «الکَسَلُ یَضُرُّ بالدِّینِ و الدُّنیا» (تحف العقول، ترجمه احمد جنّتی، ص666)

تنبلی و سستی و تأخیر در کارها، یکی از چیزهایی است که در روایات به‌شدت مورد نکوهش و مذمّت قرار گرفته؛ چراکه انسان با تنبلی هیچ موفقیّتی، در زندگی به‌دست نخواهد آورد؛ بلکه انسان با چنین روحیه‌ای در تمام کارها شکست خواهد خورد و فرصت‌ها و موقعیّت‌های خوب زندگیِ خود را یکی پس از دیگری از دست خواهد داد. حضرت علی (ع) در این باره می‌فرمایند:

«آفةُ النُجحِ الکسلُ»[1]

آفت پیروزی در کارها تنبلی است.

کسی که در کارها تنبلی می‌کند و آن‌را به امروز و فردا می‌اندازد هیچ کاری را به سر منزل مقصود نمی‌رساند؛ بلکه در هر کاری، یا آن‌را نیمه تمام، می‌گذارد و یا آنکه، آن‌را از اوّل شروع نمی‌کند. امام باقر(ع) در روایتی از تأخیر در کارها و امروز و فردا کردن به‌شدت نهی کرده و می‌فرمایند:

«إِیَّاکَ وَ التَّسْوِیفَ فَإِنَّهُ بَحْرٌ یَغْرَقُ فِیهِ الْهَلْکَى‌»[2]

از تأخیر و مسامحه در کارها بپرهیز؛ چراکه آن دریایی است که بسیاری از مردم در آن غرق هستند.

انسانی که در کارها سستی می‌کند و کارهای خود را دائما به امروز و فردا می‌اندازد، نه تنها در زندگی مادّی و دنیوی خود متضرّر می‌شود، بلکه چنین انسانی علاوه‌بر از دست دادن دنیای خود، آخرت خویش را نیز تباه کرده است. حضرت علی(ع) می‌فرماید:

«الکَسَلُ یُفسِدُ الآخرهَ»[3]

کسالت و تنبلی آخرت انسان را تباه می‌کند

انسانی که روحیه تنبلی و بی‌حالی بر او حاکم شود، برای کسب فضایل انسانی نیز تلاشی نخواهد کرد. بنابراین نه تنها انسان نباید در کارها و وظایف خود دچار تنبلی شود، بلکه باید در تمام کارها با همّت و تلاشی مضاعف هر روز بهتر از روز قبل در زندگی مادّی و معنوی خود تلاش کند و در این راه با همّت و تلاش خستگی‌ناپذیر در جهت بهبود وضع موجود قدم بردارد.

  • [1]. آمدی، عبدالواحد بن محمد؛ تصنیف غررالحکم ودررالکلم، مصطفی درایتی و حسین درایتی، قم، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، 1378، چاپ دوم، حدیث 10617، ص436.
  • [2]. حرانی، ابن شعبه؛ تحف العقول، احمد جنتی، تهران، شرکت چاپ و نشر بین‌الملل، 1387، ص630.
  • [3]. نوری، حسین؛ مستدرک‌الوسائل، قم، آل‌البیت، 1408هق، چاپ اول، ج13، ص45.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

رزق حلال

رزق حلال

امام صادق (ع) قرمودند: «ترک یک لقمه‌ حرام‌ نزد خدا، محبوب تر است از هزار رکعت نماز مستحبی.» (بحار الأنوار (ط ـ بیروت)، ج‌90، ص373)
نفاق

نفاق

امیرالمؤمنین علی (ع):«از نفاق دوری کن، به درستی که فرد دو رو نزد خداوند متعال دارای جایگاه و منزلت نیست.» (شرح آقا جمال خوانساری بر غررالحکم و دررالکلم، ج‌2، ص304)
عفت در کلام امیرالمومنین(ع)

عفت در کلام امیرالمومنین(ع)

حضرت علی(ع) فرمودند: «هرکس اعضا و جوارح خویش را از حرام بازدارد، اخلاقش نیکو می گردد.» (شرح آقا جمال خوانساری بر غررالحکم و دررالکلم، ج‌5، ص432).
دوری از موضع تهمت

دوری از موضع تهمت

امام صادق (ع) فرمودند: هرگاه مؤمن به برادر [دینی] خود تهمت بزند، ایمان در قلب او از میان می‌رود، هم چنان که نمک در آب، ذوب می‌شود. (مشکاةالأنوار فی غررالأخبار، طبرسی، علی بن حسن، ص319)
قناعت

قناعت

حضرت علی (ع) فرمودند: «به جستجوی بی‌نیازی برخاستم، آن را جز در قناعت نیافتم؛ همواره قناعت کنید، تا بی‌نیاز باشید.» (جامع الأخبار (للشعیری)، محمد بن محمد،ص123)

پر بازدیدترین ها

No image

قالَ رَسُولُ اللّهِ (صلّى اللّه علیه و آله):«اِنَّ لِقَتْلِ الْحُسَیْنِ علیه السّلام حَرارَةً فى قُلُوبِ الْمُؤمنینَ لا تَبْرُدُ اَبَداً.»

پیامبر اکرم (صلّى اللّه علیه و آله) فرمود: «براى شهادت حسین علیه السلام ، حرارت و گرمایى در دلهاى مؤمنان است که هرگز سرد و خاموش نمی‌شود.» (جامع احادیث الشیعه ، ج 12، ص 556)
No image

امام حسین (ع): «الناسُ عبیدُ الدنیا و الدین لعق علی السنتهم یحوطونه مادرَّت معایشُهم فاذا مُحَّصوا بالبلاء قَلَّ الدَیّانون»

«مردم بندۀ دنیایند و دین بر زبانشان می‌چرخد و تا وقتی زندگی‌هاشان بر محور دین بگردد، در پی آنند، امّا وقتی به وسیلۀ «بلا» آزموده شوند، دینداران اندک می‌شوند.»
عن ابی عبد الله (علیه‌السّلام) قال: قال امیرالمؤمنین(ع):«إن الله جمیلٌ یُحِبُّ الجمال، و یُحِبُّ اَنْ یَری اَثَر النِعمة علی عَبْدِه»

عن ابی عبد الله (علیه‌السّلام) قال: قال امیرالمؤمنین(ع):«إن الله جمیلٌ یُحِبُّ الجمال، و یُحِبُّ اَنْ یَری اَثَر النِعمة علی عَبْدِه»

امام صادق (علیه‌السّلام) از جدّ گرامیش علی (علیها‌السّلام) روایت کرده است که فرمود: «خداوند جمیل است و جمال و زیبایی را دوست دارد و همچنین دوست دارد که اثر نعمت‌های خود را در مردم مشاهده نماید» (کافی، ج6، ص 438)
قال علیٌ (علیه‌السّلام): «الفُرصَه تمُّر مرِّ السَحاب فانتَهِزوا فُرَصَ الخَیّر» (نهج‌البلاغه فیض، ص 1086)

قال علیٌ (علیه‌السّلام): «الفُرصَه تمُّر مرِّ السَحاب فانتَهِزوا فُرَصَ الخَیّر» (نهج‌البلاغه فیض، ص 1086)

امام علی (علیه‌السلام) فرمود: «فرصت مانند ابر از افق زندگی می‌گذرد، مواقعی که فرصت‌های خیری پیش می‌آید غنیمت بشمارید و از آن‌ها استفاده کنید»
امام حسین (ع): «اِن لم یکن لکم دین و کنتم لا تخافون المعادَ کونوا احراراً فی دنیا کم»

امام حسین (ع): «اِن لم یکن لکم دین و کنتم لا تخافون المعادَ کونوا احراراً فی دنیا کم»

«ای پیروان آل ابوسفیان، اگر دین ندارید و از معاد نمی‌ترسید، پس در دنیایتان آزاده باشید» (بحارالانوار، ج 45، ص 49)
Powered by TayaCMS