دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

اهمیت و جایگاه تسبیح خداوند‌

انسان در زندگی خود به عبادات و انجام اعمال نیکو پرداخته و از این طریق سعی در شکر و سپاسگزاری از خداوند می‌نماید.
اهمیت و جایگاه تسبیح خداوند‌
اهمیت و جایگاه تسبیح خداوند‌
نویسنده: نسرین ولی زادگان
 

انسان در زندگی خود به عبادات و انجام اعمال نیکو پرداخته و از این طریق سعی در شکر و سپاسگزاری از خداوند می‌نماید. یکی از اعمال صالحی که در روایات و احادیث به انجام آن سفارش فراوانی شده است ذکر تسبیح خداوند می‌باشد. این مسئله به حدی اهمیت دارد که اولین آیه از سوره جمعه با تسبیح خداوند شروع شده است.

خداوند در سوره جمعه، آیه 1 می‌فرماید:

«یسبح الله ما فی‌السموات و ما فی‌الارض الملک القدوس العزیز الحکیم». آنچه در آسمان‌ها و آنچه در زمین است، برای خداوند فرمانروای با قداست عزیز حکیم، تسبیح می‌گویند.

سفارش به تسبیح از سایر ذکرها بیشتر است، زیرا در قرآن، هشت بار فرمان توکل، دو بار فرمان سجده، هشت بار فرمان استغفار، پنج بار فرمان عبادت، پنج بار فرمان ذکر و یاد خدا و دوبار فرمان تکبیر آمده است، ولی فرمان تسبیح، شانزده مرتبه آمده است.‌

امام صادق(ع) از رسول گرامی(ص) روایت می‌کند که آن حضرت فرمود: هر گاه بنده‌ای «سبحان الله» بگوید، هر آنچه در زیر عرش قرار دارد همراه با او تسبیح گویند و به گوینده این سخن، ده برابر پاداش داده می‌شود و هر گاه «الحمد لله» بگوید، خداوند نعمت‌های دنیا را بر او ارزانی دارد تا زمانی که با خداوند ملاقات کند و آن گاه نعمت‌های آخرت بر او ارزانی شود. تسبیح خداوند، نوعی تشکر از اوست. قرآن می‌فرماید: هر گاه فتح و پیروزی به سراغ شما آمد، به شکرانه آن نعمت خدا را تسبیح گویید. «اذا جاء نصرالله والفتح.. فسبح بحمد ربک». پس زمانی که انسان در کار و عملی موفق و پیروز می‌شود در کنار شکر و سپاسگزاری از خداوند ذکر تسبیح نیز نوعی تشکر محسوب می‌شود.‌

تسبیح خداوند، کفاره کلماتی است که در مجالس گفته یا شنیده می‌شود. در حدیث می‌خوانیم: رسول خدا(ص) هنگامی که از مجالس بر می‌خاستند، ذکر «سبحانک اللهم و بحمدک» را گفته و می‌فرمودند: این کلمه کفاره مجلس است. یاد آوردن و ذکر پاکی خداوند باعث می‌شود تا فرد در مسیر پاکی و درستی قرار گیرد و سعی نماید قلب و وجود خود را منزه و پاک نماید.‌

تسبیح وسیله نجات است. قرآن درباره حضرت یونس(ع) در سوره صافات می‌فرماید: اگر او تسبیح گو نبود، برای همیشه در شکم ماهی ماندگار بود. (در ضمن این آیه را می‌توان گواهی برای امکان عمری ابدی انسان دانست و در بحث امام زمان(عج) به کار برد. زیرا خداوند می‌فرماید اگر تسبیح حضرت یونس نبود او را در شکم نهنگ تا روز قیامت زنده نگه می‌داشتیم. پس امکان زنده بودن انسان و نهنگ و امکان هضم نشدن غذا در معده تا قیامت وجود دارد.)‌

در حدیث دیگری می‌خوانیم هنگامی که انسان «سبحان الله» می‌گوید، تمام فرشتگان بر او درود می‌فرستند. «صلو علیه کل ملک».

چرا که ذکر پاکی و منزه بودن خداوند، دل انسان را از آلودگی‌ها و گناه شسته و به راه درستی هدایت می‌نماید. در سحرهای ماه مبارک رمضان، سفارش به قرائت دعایی شده است که تمام جملات آن با سبحان الله آغاز می‌شود و چنین دعاهایی که ذکر و تسبیح خدا در آن باشد پاداش و اجر معنوی فراوانی دارد.‌

امامان و رهبران دینی همواره به تسبیح و ذکر نام خدا می‌پرداختند و در عین اینکه به امورات اصلاحی مسلمانان و جامعه می‌پرداختند در دیگر اوقات از زندگی خویش مشغول عبادت و ذکر تسبیح خداوند بوده‌اند.

روایت است که شخصی وارد خانه امام صادق(ع) شد و حضرت را در حال نماز دید که شصت مرتبه ذکر سبحان الله را تکرار فرمود و یا می‌خوانیم که امام صادق(ع) در حال سجده پانصد مرتبه ذکر «سبحان الله» را تکرار فرمودند.

مقاله

نویسنده نسرین ولی زادگان

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

چگونه خود را از گمراهی نگه داریم؟

چگونه خود را از گمراهی نگه داریم؟

انسان به طور طبیعی گرایش به کمال و امور کمالی دارد و لذا عشق به زیبایی‌ها و بیزاری از کاستی‌ها و زشتی‌ها در وجود انسان نهادینه شده است.
علم آموزی و تأمین رزق و روزی (پرسش و پاسخ؟)

علم آموزی و تأمین رزق و روزی (پرسش و پاسخ؟)

پرسش: بر اساس آموزه‌های وحیانی چگونه علم آموزی موجبات از بین رفتن فقر و تنگدستی را فراهم آورده و مستوجب تضمین رزق و روزی انسان می‌گردد؟ لطفاً به نحو اجمال پاسخ دهید.
بخل و آثار زیانبار آن

بخل و آثار زیانبار آن

برخی از رفتارهای اجتماعی بیانگر بینش و نگرش افراد است.
انسان از خاک تا افلاک

انسان از خاک تا افلاک

انسان موجودی مرکب است ولی آنچه هویت انسانی را معنا می‌بخشد، بخش معنوی و روحانی اوست که جایگاه خلافت الهی را به همین سبب کسب کرده است؛ زیرا خداوند پس از آنکه در کالبد خاکی انسان روح خویش را دمید و همه صفات خویش را در انسان با تعلیم اسمایی به ودیعت گذاشت، آنگاه بود که فرمان سجده را صادر کرد و از همه ما سوی الله خواست تا بر انسان سجده کنند.
بی احترامی به بهانه رفاقت!

بی احترامی به بهانه رفاقت!

با توجه به اینکه انسان موجودی اجتماعی است و برای ارائه حیات خویش نیاز به ارتباطات در جامعه دارد.

پر بازدیدترین ها

عالم مرگ از نگاه قرآن

عالم مرگ از نگاه قرآن

مرگ حالتی در موجودات است که از مقامی به مقام دیگر در می‌آیند.
مال حرام و آثار حرامخواری

مال حرام و آثار حرامخواری

مال حرام به سبب آنکه تاثیر شگرف منفی در زندگی بشر دارد، یکی از مباحث مهم در فقه زندگی است.
چیستی اخلاق ایمانی

چیستی اخلاق ایمانی

انسان ایمانی، انسان اخلاقی است؛ زیرا بنیاد دین بر اخلاق است و فلسفه و هدف آموزه‌های وحیانی اسلام، تخلق انسان به خلق الله است که از آن به خلق عظیم نیز یاد می‌شود؛ چرا که خداوند انسان را آفرید تا در مقام خلافت الهی قرار گیرد و مظهر رب العالمین شود.
الخیر فی ماوقع

الخیر فی ماوقع

برای خیلی‌ها این پرسش مطرح می‌شود که چرا ما هر گاه با مصیبت و گرفتاری مواجه می‌شویم، و نخستین تحلیل و توصیف ما از آن این است که در آن خیری بوده است؟
Powered by TayaCMS